Mặc dù Mỹ cho rằng nguyên nhân "có thể" dẫn đến vụ tai nạn máy bay của lãnh đạo nhóm Wagner (Wagner Group) - Yevgeniy Prigozhin vẫn còn là một ẩn số, nhưng một số quan sát viên Nga tin rằng sự cố rơi máy bay không phải là một tai nạn ngẫu nhiên mà là một hành động trả đũa được điều chỉnh kỹ lưỡng bởi Điện Kremlin.
Tuy nhiên, nếu Vladimir Putin thực sự đã ra lệnh bắn hạ máy bay của Prigozhin như một sự trả thù cho việc ông ta chỉ huy một cuộc nổi loạn vũ trang ngắn hạn vào tháng 6. Vậy thì, vẫn còn những câu hỏi về lý do tại sao Putin lại chọn hành động vào thời điểm này và ông ta mong đợi đạt được mục tiêu gì.
Với tư cách là một tổ chức bán quân sự có ảnh hưởng và sở hữu lực lượng chiến đấu ấn tượng trong xung đột Nga-Ukraine, tương lai của nhóm Wagner trở nên bất định sau khi lãnh đạo của họ, Prigozhin cùng phần lớn giới lãnh đạo gặp nạn trong vụ tai nạn máy bay.
Mùa hè này, Prigozhin đã phản bội Putin, chỉ huy lực lượng lính đánh thuê tiến về Moscow. Mặc dù cuộc nổi dậy đã được giải quyết thông qua một thoả thuận giữa các đồng minh cũ, nhưng Prigozhin không phải đối mặt với bất kỳ hình phạt hoặc trừng phạt nào.
Phó Giám đốc Dự án Mối Đe Dọa Xuyên Quốc Gia (Transnational Threats Project) của Trung tâm Chiến lược và Quốc tế (Center for Strategic and International Studies), Katrina Doxsee cho biết, Nga và chính bản thân Putin có một lịch sử dài hơi trong việc loại bỏ đối thủ chính trị cũng như bất kỳ ai chống lại họ hay công khai phản đối họ. Cuộc nổi loạn ngắn ngủi đã chọc vào "điểm nhạy cảm"s của Putin, vấn đề không phải là Putin sẽ xử lý Prigozhin như thế nào mà là vào thời điểm nào.
Tổng thống Mỹ Biden cũng đưa ra giả thuyết rằng Putin đứng sau sự kiện này. Sau sự cố rơi máy bay của Prigozhin, Biden đã bày tỏ rằng không có sự kiện nào xảy ra ở Nga mà không có sự điều khiển của Putin từ phía sau.
Mặc dù phát ngôn viên của Điện Kremlin đã phủ nhận mọi liên hệ với vụ tai nạn và chỉ trích những cáo buộc này là dối trá tuyệt đối. Nhưng hai quan chức Mỹ đã nói với ABC News rằng, tin tình báo sơ bộ cho thấy máy bay đã bị một quả bom trên khoang phá hủy.
Sau sự cố rơi máy bay của Prigozhin, Putin đã giữ im lặng trong những lần xuất hiện công khai đầu tiên của mình. Doxsee cho rằng, mặc dù Putin muốn dập tắt mọi sự chỉ trích và ngăn chặn bất kỳ cuộc bất ổn tiềm tàng nào, nhưng giữa việc công khai nhận trách nhiệm và tạo ra một chuỗi nguyên nhân mơ hồ, Putin đã chọn một con đường "tinh tế".
Doxsee bổ sung, sau sự kiện rơi máy bay của Prigozhin, mặc dù tồn tại sự tức giận và oán giận trong nhóm Wagner, nhưng trong bối cảnh hiện tại, tổ chức bán quân sự này có thể không thể áp dụng bất kỳ biện pháp hiệu quả nào. Hậu quả của việc rơi máy bay đối với nhóm Wagner, quân đội Nga và khu vực phía Nam của Nga, có thể mất vài tháng mới thể hiện rõ.
Trong xung đột Nga-Ukraine, nhóm Wagner đã làm lính tiên phong cho quân đội Nga, không chỉ giúp Nga giành được nhiều chiến thắng mà còn gây dựng uy tín ở khu vực phía Nam của Nga. Trong quá trình nổi loạn ngắn hạn mùa hè này, thái độ nhắm mắt làm ngơ của quân đội khu vực phía Nam cho thấy sự thiên vị với nhóm Wagner.
Một khi có bất kỳ bằng chứng hiệu quả nào chứng minh Putin hoặc chính phủ Nga đã lên kế hoạch cho vụ tai nạn máy bay của Prigozhin, điều này có thể không chỉ làm trầm trọng mâu thuẫn giữa nhóm Wagner và Nga, mà còn làm sâu sắc thêm mối quan hệ căng thẳng giữa giới lãnh đạo Nga và khu vực phía Nam.
