Nguy cơ nợ khổng lồ gia tăng, Mỹ có thể rơi vào "vòng xoáy tài chính ác độc"
Ray Dalio, nhà sáng lập quỹ Bridgewater, quỹ đầu cơ lớn nhất thế giới và nhà đầu tư tỷ phú, trong cuốn sách mới của ông “Các quốc gia phá sản như thế nào: Chu kỳ lớn” đã cảnh báo rằng Mỹ đang phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng nợ tiềm ẩn từ lâu, và khủng hoảng này đã đến gần giai đoạn “vòng xoáy tử vong” không thể đảo ngược.
Dalio chỉ ra rằng, mặc dù nguy cơ xảy ra khủng hoảng toàn diện trong ngắn hạn hiện vẫn thấp, nhưng về lâu dài, rủi ro hệ thống trong cấu trúc nợ của Mỹ đang không ngừng tăng lên, tương lai có thể đe dọa sự ổn định của toàn bộ nền kinh tế quốc gia và thậm chí là thị trường toàn cầu.
Giải thích cơ chế "vòng xoáy tử vong": Lãi suất tăng vọt kích hoạt vòng xoáy ác độc
Dalio viết trong sách rằng, khi thâm hụt tài chính ngày càng gia tăng, chính phủ Mỹ cần phát hành thêm nhiều trái phiếu để tài trợ cho chi tiêu và trả lãi. Nhưng nhu cầu thị trường đối với những trái phiếu này lại đang giảm, buộc chính phủ phải trả lãi suất cao hơn để thu hút nhà đầu tư, tạo thành một vòng xoáy ác độc "lãi suất tăng—uy tín suy giảm—nhu cầu giảm", gọi là "vòng xoáy tử vong nợ".
Ông cảnh báo, cơ chế này sẽ nâng chi phí vay mượn của toàn xã hội, hạn chế không gian quản trị quốc gia, và gây sức ép nặng nề cho người tiêu dùng và doanh nghiệp.
Nhà hoạch định chính sách cần chuyển hướng bảo thủ
Dalio thẳng thắn rằng, thái độ lỏng lẻo của chính phủ Mỹ về chính sách tài chính đáng lo ngại. "Nếu tình hình tài chính không ổn định trong thời kỳ khó khăn, thì bất kỳ cải cách và biện pháp đối phó nào cũng rơi vào sự bị động." Ông kêu gọi các nhà hoạch định chính sách Mỹ phải cẩn thận hơn, tránh mở rộng nợ thêm khi áp lực kinh tế gia tăng.
Ông cũng chỉ ra rằng, gánh nặng nợ do lãi suất cao có thể khiến chính phủ không đủ khả năng đảm bảo dịch vụ công, từ đó có thể gây ra sự rạn nứt trong xã hội.
Phố Wall tăng cường cảnh giác, thị trường trái phiếu có thể nứt
Dalio không phải là người duy nhất trong giới tài chính đưa ra cảnh báo. CEO của JPMorgan, Jamie Dimon, tuần trước đã cho biết thị trường trái phiếu Mỹ "sắp xuất hiện rạn nứt"; các nhà phân tích của Barclays cũng chỉ ra lợi suất trái phiếu 10 năm của Mỹ đã tiến tới mức cao nhất kể từ khủng hoảng 2008 và có nguy cơ tiếp tục tăng.
Phản ứng của thị trường đối với dự thảo ngân sách "to lớn và đẹp" của chính quyền Trump cũng trở nên bảo thủ hơn, bên ngoài lo ngại rằng đạo luật sẽ đẩy nhanh sự mở rộng thâm hụt tài chính. Ngay cả Elon Musk, người từng kiên định ủng hộ Trump, cũng cho rằng dự thảo này "đáng ghê tởm", cảnh báo nó sẽ gây nguy hiểm cho ngân sách.
Thế bế tắc chính trị gia tăng khó khăn trong quản trị
Trong một sự kiện ở New York ngày 22 tháng 5, Dalio đã cảnh báo thêm rằng thâm hụt tài chính của Mỹ đã "vượt quá khả năng chịu đựng của thị trường", dự đoán sẽ có một cuộc khủng hoảng hệ thống trong vòng ba năm tới.
Ông chỉ trích sự phân chia chính trị hai đảng không thể hợp tác hiệu quả, mô tả tình hình hiện tại như "một con tàu đang lao tới đá ngầm, dù mọi người đều đồng ý cần đổi hướng, nhưng không ai quyết định được phải quay theo hướng nào". Điều này cũng đe dọa ứng phó khủng hoảng và tái cơ cấu nợ trong tương lai.
Nhà đầu tư toàn cầu cần chú ý sự suy yếu cơ bản của Mỹ
Là nền kinh tế lớn nhất thế giới, tình hình tài chính khỏe mạnh của Mỹ có ảnh hưởng sâu rộng đến hệ thống tài chính toàn cầu. Dalio nhấn mạnh, nếu vấn đề nợ của Mỹ không được kiểm soát, có thể gây ra dòng vốn chảy ra, làm lung lay niềm tin vào đồng đô la và thậm chí gây chấn động tài chính toàn cầu. Ông kêu gọi nhà đầu tư toàn cầu nâng cao nhận thức về rủi ro trái phiếu Mỹ, không nên duy trì ảo tưởng về "trái phiếu Mỹ không rủi ro".
