Zach Benitez นักศึกษามหาวิทยาลัยและนักเขียนด้านการบินพาณิชย์จากสหรัฐฯ จ่ายค่าโดยสารชั้นประหยัด 123 ดอลลาร์สหรัฐ เพื่อบินจากแบกแดดไปดูไบกับอิรักแอร์ไลน์ เที่ยวบินราว 2 ชั่วโมงครึ่งเผยให้เห็นทั้งการปรับปรุงฝูงบินของสายการบินแห่งชาติที่ได้รับผลกระทบจากสงครามและมาตรการคว่ำบาตรมาอย่างยาวนาน ตลอดจนข้อกังวลที่ยังมีต่อการกำกับดูแลและมาตรฐานการปฏิบัติงาน
อิรักแอร์ไลน์ไม่เคยให้บริการเที่ยวบินพาณิชย์ไปยังสหรัฐฯ นอกจากความต้องการเดินทางในเส้นทางจากตะวันออกกลางที่มีจำกัดแล้ว ประเด็นด้านการกำกับดูแลความปลอดภัยการบินของอิรักก็เป็นอีกเหตุผลที่ผู้โดยสารชาวอเมริกันไม่ค่อยได้เดินทางกับสายการบินนี้ ตั้งแต่ปี 2015 อิรักแอร์ไลน์ถูกสหภาพยุโรปห้ามให้บริการเที่ยวบินที่เกี่ยวข้อง หลังหน่วยงานกำกับดูแลระบุถึงข้อบกพร่องร้ายแรงด้านความปลอดภัยในการปฏิบัติงานและการบริหารองค์กร
ก่อนขึ้นเครื่อง Benitez เองก็มีความกังวลเรื่องความปลอดภัย อุบัติเหตุเครื่องบินตกเพียงครั้งเดียวของอิรักแอร์ไลน์เกิดขึ้นในปี 1986 และเกี่ยวข้องกับเหตุจี้เครื่องบิน ขณะเดียวกัน หน่วยงานกำกับดูแลการบินพลเรือนของอิรักยังไม่ผ่านมาตรฐานการกำกับดูแลการบินระหว่างประเทศ การปรับปรุงฝูงบินจึงไม่ได้หมายความว่าปัญหาด้านการดำเนินงานและการกำกับดูแลได้รับการแก้ไขทั้งหมดแล้ว
อิรักแอร์ไลน์รับเครื่องบินรุ่นใหม่เข้าฝูงบิน
แทนที่จะเป็นเครื่องบินเก่าตามที่คาดไว้ Benitez ได้โดยสารโบอิ้ง 787-8 ดรีมไลเนอร์ ซึ่งมีอายุใช้งานราว 3 ปี อิรักแอร์ไลน์รับมอบ 787-8 ที่แทบเป็นเครื่องบินใหม่ 2 ลำในปี 2023 และคาดว่าจะมีเครื่องบินเข้าประจำการเพิ่มเติมภายในปี 2027
ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา สายการบินทยอยเปลี่ยนเครื่องบินบางส่วน ทำให้ฝูงบินมีอายุเฉลี่ยราว 11 ปี ซึ่งใกล้เคียงกับสายการบินขนาดใหญ่ในตะวันออกกลางอย่างเอมิเรตส์และกาตาร์แอร์เวย์ส อิรักแอร์ไลน์ยังเป็นหนึ่งในสายการบินยุคแรกของภูมิภาคที่ให้บริการแอร์บัส A220 และเริ่มรับมอบโบอิ้ง 737 Max 8 รุ่นใหม่ตั้งแต่ปี 2023
อย่างไรก็ตาม สภาพภายนอกของเครื่องบินใหม่ไม่ได้สะท้อนถึงสภาพห้องโดยสารทั้งหมด หลังขึ้นเครื่อง Benitez พบคราบบนเบาะ เศษอาหารติดอยู่ตามร่องเบาะ และช่องเก็บของหลังพนักพิงนั่งไม่สะอาด ห้องโดยสารโทนสีเบจกับน้ำเงินดูเรียบและไม่สอดคล้องกับสภาพการดูแลที่คาดหวังจากเครื่องบินอายุเพียงสองถึงสามปี
กรณีนี้ชี้ให้เห็นว่าการลงทุนซื้อหรือเช่าเครื่องบินกับการดูแลบริการประจำวันเป็นคนละส่วนกัน เครื่องบินรุ่นใหม่ช่วยปรับอายุเฉลี่ยของฝูงบินได้ แต่สายการบินที่ยังอยู่ระหว่างฟื้นฟูก็ยังต้องลงทุนต่อเนื่องกับการทำความสะอาด การจัดการห้องโดยสาร และมาตรฐานการปฏิบัติงาน
ผู้โดยสารพบฝูงนกพิราบในอาคารสนามบินแบกแดด
ก่อนเดินทางกับอิรักแอร์ไลน์ Benitez บินจากอิสตันบูลมายังท่าอากาศยานนานาชาติแบกแดดกับเตอร์กิชแอร์ไลน์ เขาขอวีซ่าผ่านบริการออนไลน์ของบุคคลที่สาม โดยมีค่าใช้จ่ายราว 200 ดอลลาร์สหรัฐ และใช้เวลาอยู่ภายในสนามบินโดยไม่ได้ออกไปข้างนอก
สิ่งที่สะดุดตาเขามากที่สุดไม่ใช่ตัวอาคารหรือร้านค้า แต่เป็นนกพิราบจำนวนมากที่เดินอยู่ทั่วอาคารผู้โดยสาร บางตัวเกาะอยู่บนกล้องวงจรปิด ระหว่างขึ้นเครื่อง นกตัวหนึ่งบินไปเกาะศีรษะผู้โดยสารและถ่ายมูลใส่ ผู้โดยสารในบริเวณนั้นมีปฏิกิริยาสงบกว่าที่ Benitez คาดไว้
ภาพดังกล่าวแตกต่างจากมาตรฐานด้านความเป็นระเบียบ สุขอนามัย และการจัดการสิ่งอำนวยความสะดวกที่สายการบินระหว่างประเทศมักให้ความสำคัญ และกลายเป็นหนึ่งในเหตุการณ์ไม่คาดคิดที่เห็นได้ชัดที่สุดระหว่างการเดินทางครั้งนี้
เที่ยวบินสั้นมีบริการข้าวไก่ร้อน
ด้านบริการบนเครื่องกลับสร้างความประหลาดใจอีกแบบ อิรักแอร์ไลน์เสิร์ฟอาหารร้อนเต็มมื้อในเที่ยวบินที่ใช้เวลาราว 2 ชั่วโมง ต่างจากเที่ยวบินชั้นประหยัดภายในประเทศของสายการบินสหรัฐฯ หลายแห่ง ซึ่งมักให้เพียงเครื่องดื่ม ของว่าง หรือแซนด์วิช
อาหารประกอบด้วยข้าวไก่ร้อน สลัดขนาดเล็ก และน้ำดื่ม โดยมีเวลาเพียงพอให้ผู้โดยสารรับประทานก่อนเครื่องเริ่มลดระดับ Benitez มองว่าอาหารโดยรวมทำได้ดี
สายการบินในสหรัฐฯ มักลดบริการอาหารบนเที่ยวบินระยะสั้น ท่ามกลางการแข่งขันที่สูงและแรงกดดันในการควบคุมต้นทุน แต่อิรักแอร์ไลน์เป็นรัฐวิสาหกิจและได้รับเงินทุนสนับสนุนจากรัฐบาล จึงมีโครงสร้างต้นทุนและแรงกดดันทางธุรกิจต่างจากสายการบินสหรัฐฯ และยังคงให้บริการอาหารร้อนในเส้นทางระยะสั้น
บริการอาหารเพียงอย่างเดียวไม่อาจใช้ตัดสินคุณภาพการดำเนินงานโดยรวมของสายการบินทั้งสองกลุ่มได้ แต่แสดงให้เห็นว่าโครงสร้างความเป็นเจ้าของ ตลาดที่ให้บริการ และการบริหารต้นทุนมีส่วนกำหนดสิ่งที่ผู้โดยสารได้รับ
บทสนทนาในสนามบินทำให้ความกังวลคลายลง
นอกเหนือจากเครื่องบินและอาหาร การพบปะกับผู้คนในสนามบินก็ทำให้ Benitez ประหลาดใจเช่นกัน ระหว่างเช็กอิน มีชายคนหนึ่งเข้ามาชวนคุยและถามว่าเขามาจากไหน เนื่องจากนักเดินทางชาวอเมริกันพบเห็นไม่บ่อย ทั้งคู่จึงใช้เวลาเกือบหนึ่งชั่วโมงแลกเปลี่ยนเรื่องครอบครัวและธรรมเนียมการเติบโตในแต่ละพื้นที่
ต่อมา ขณะซื้อขวดน้ำที่ร้านกาแฟ ผู้โดยสารอีกคนช่วยแปลภาษาให้ และเล่าถึงประสบการณ์เรียนภาษาอังกฤษในมหาวิทยาลัย
ก่อนเดินทาง Benitez กังวลว่าจะใช้เวลาในสนามบินแบกแดดได้ยาก ขณะนี้กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ออกคำแนะนำระดับ 4 ให้หลีกเลี่ยงการเดินทางไปอิรัก ซึ่งยังเผชิญทั้งปัญหาด้านความปลอดภัยการบินและความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ อย่างไรก็ตาม ระหว่างการแวะพักช่วงสั้น ๆ เขาได้พบทั้งขั้นตอนรักษาความปลอดภัยและชีวิตประจำวันของผู้โดยสารท้องถิ่น
เที่ยวบินนี้สะท้อนภาพที่เกิดขึ้นพร้อมกันหลายด้าน อิรักแอร์ไลน์กำลังปรับปรุงฝูงบินด้วยโบอิ้ง 787 แอร์บัส A220 และโบอิ้ง 737 Max 8 แต่การดูแลห้องโดยสาร การกำกับดูแลความปลอดภัย และการบริหารงานยังเป็นประเด็นที่ต้องติดตาม สำหรับผู้โดยสาร เครื่องบินใหม่ อาหารร้อน และการต้อนรับที่เป็นมิตรช่วยให้ประสบการณ์เดินทางดีขึ้น แต่ไม่ได้ลบข้อกังวลด้านความปลอดภัยที่หน่วยงานกำกับดูแลเคยระบุไว้