หุ้น Anthropic (NASDAQ: ANT) คืนกำไรหลังเข้าตลาดได้เพียงสองวัน โดยราคาขึ้นไปแตะ 115.10 ดอลลาร์ระหว่างการซื้อขายวันที่ 19 พ.ย. ก่อนลดลงมาแตะ 83.15 ดอลลาร์ในวันถัดมา หรือลดลงราว 27% จากจุดสูงสุด และกลับมาใกล้ราคา IPO ที่ 83 ดอลลาร์ นักลงทุนกำลังประเมินทั้งแรงซื้อพยุงราคาจากผู้จัดจำหน่าย หุ้นที่กำลังจะทยอยพ้นช่วงห้ามขาย และความต้องการจากกองทุนดัชนี หลังบริษัทคาดว่าจะเข้า Nasdaq-100 ในวันที่ 21 ธ.ค.
วันแรก ANT เปิดที่ 111.50 ดอลลาร์ ขึ้นไปสูงสุด 115.10 ดอลลาร์ และปิดที่ 97.17 ดอลลาร์ เพิ่มขึ้นราว 17% ส่วนวันที่ 20 พ.ย. หุ้นเปิดที่ 89.86 ดอลลาร์ ก่อนลงไปแตะ 83.15 ดอลลาร์ ในช่วงเดียวกัน ดัชนี S&P 500 และ Dow Jones Industrial Average เข้าสู่ช่วงปรับฐาน ขณะที่ Nasdaq Composite พลิกเป็นลบตั้งแต่ต้นปี ทำให้หุ้น IPO ขนาดใหญ่รายนี้ได้รับแรงกดดันจากทั้งหุ้นกลุ่ม AI และตลาดโดยรวมที่อ่อนตัว
ใช้สิทธิซื้อหุ้นส่วนเกินครบแล้ว ราคา 83 ดอลลาร์จึงไม่ใช่แนวรับจากผู้จัดจำหน่าย
Anthropic เสนอขายหุ้น IPO ขั้นต้น 980 ล้านหุ้น โดยเอกสารเสนอขายให้สิทธิธนาคารผู้จัดจำหน่ายซื้อหุ้นเพิ่มเติมได้ 147 ล้านหุ้น หรือ 15% ของจำนวนหุ้นขั้นต้น ในการทำ IPO ทั่วไป ผู้จัดจำหน่ายอาจสร้างสถานะขายชอร์ตจากการจัดสรรหุ้นเกินจำนวนเสนอขาย หากราคาต่ำกว่าราคา IPO การซื้อหุ้นในตลาดเพื่อปิดสถานะดังกล่าวอาจสร้างแรงซื้อพยุงราคา แต่หากราคาสูงกว่าราคา IPO ผู้จัดจำหน่ายสามารถใช้สิทธิซื้อหุ้นเพิ่มเติมจากบริษัทในราคาเสนอขายได้
ประกาศปิดการเสนอขายของ Anthropic ระบุว่า ผู้จัดจำหน่ายใช้สิทธิซื้อหุ้นเพิ่มเติม 147 ล้านหุ้นเต็มจำนวน ทำให้ยอดเสนอขายรวมอยู่ที่ 1,127 ล้านหุ้น คำนวณจากราคา 83 ดอลลาร์ต่อหุ้น บริษัทระดมทุนจาก IPO ได้ราว 93,500 ล้านดอลลาร์ หากรวมเงินระดมทุนจากการขายหุ้นแบบเฉพาะเจาะจงมูลค่า 26,000 ล้านดอลลาร์ในช่วงเดียวกัน ยอดรวมอยู่ที่ประมาณ 119,500 ล้านดอลลาร์
การใช้สิทธิซื้อหุ้นเพิ่มเติมหมายความว่ากลุ่มผู้จัดจำหน่ายได้ซื้อหุ้นเพื่อปิดสถานะขายชอร์ตแล้ว จึงไม่มีภาระซื้อหุ้นจากสถานะชอร์ตเดิมเหลืออยู่ ราคาใกล้ 83 ดอลลาร์อาจยังมีแรงซื้อจากผู้เล่นในตลาด แต่ระดับนี้เป็นจุดที่นักลงทุนให้ความสนใจ มากกว่าจะเป็นราคาที่ผู้จัดจำหน่ายต้องเข้าปกป้องโดยอัตโนมัติ กฎข้อ 104 ของ Regulation M ซึ่งกำกับโดยสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์สหรัฐฯ (SEC) อนุญาตให้ทำธุรกรรมรักษาเสถียรภาพราคาได้ภายใต้เงื่อนไขที่กำหนด อย่างไรก็ตาม เมื่อสถานะขายชอร์ตของผู้จัดจำหน่ายปิดแล้ว แรงจูงใจทางเศรษฐกิจของการซื้อหุ้นย่อมต่างออกไป
หุ้นสูงสุด 303 ล้านหุ้นอาจพ้นล็อกอัปในวันที่ 15 ธ.ค.
หุ้นที่เสนอขายใน IPO คิดเป็นประมาณ 8.6% ของหุ้นที่ออกจำหน่ายทั้งหมด ขณะเดียวกัน เอกสารจดทะเบียนที่ยื่นต่อ SEC ระบุว่า พนักงานที่ไม่ใช่ผู้ก่อตั้งอาจขายหุ้นได้สูงสุด 10% ของจำนวนที่ถือ นับตั้งแต่วันแรก หรือราว 315 ล้านหุ้น เมื่อนับรวมกัน ปัจจุบันมีหุ้นราว 1,440 ล้านหุ้น หรือประมาณ 11% ของหุ้นบริษัทที่สามารถซื้อขายได้
ปริมาณซื้อขายในวันแรกสูงกว่า 846 ล้านหุ้น คิดเป็นราว 75% ของจำนวนหุ้น IPO การหมุนเวียนซื้อขายที่สูงสะท้อนความคึกคักช่วงเริ่มเข้าตลาด และบ่งชี้ว่าแรงซื้อส่วนหนึ่งอาจมาจากนักลงทุนระยะสั้น อย่างไรก็ดี ปริมาณซื้อขายเพียงอย่างเดียวไม่ได้บอกว่าผู้ซื้อจะดำเนินการอย่างไรต่อไป
หุ้นที่พ้นช่วงล็อกอัปจะทยอยออกมาเป็นระยะ โดยวันที่ 15 ธ.ค. หุ้นสูงสุด 303 ล้านหุ้นจะเริ่มขายได้ ตามด้วยหุ้นสูงสุด 303 ล้านหุ้นในวันที่ 5 ม.ค. 2027 และสูงสุด 353 ล้านหุ้นในแต่ละวันที่ 19 ม.ค. และ 2 ก.พ. หากคำนวณที่ราคา 83 ดอลลาร์ หุ้นชุดแรกที่จะพ้นล็อกอัปในวันที่ 15 ธ.ค. มีมูลค่าตามราคาตลาดราว 25,100 ล้านดอลลาร์ การพ้นช่วงห้ามขายไม่ได้หมายความว่าผู้ถือหุ้นจะขายทันที แต่เป็นอุปทานที่ตลาดต้องติดตาม
Bloomberg Intelligence ประเมินว่าการนำหุ้นเข้าดัชนี Nasdaq-100 แบบเร่งด่วนอาจทำให้กองทุนที่ติดตามดัชนีต้องซื้อหุ้นราว 4,600 ล้านดอลลาร์ ส่วนประมาณการความต้องการซื้อจากกองทุนเชิงรับในเดือนแรกโดยรวมอยู่ที่ราว 19,000 ล้านดอลลาร์ ไม่ว่าคำนวณด้วยวิธีใด มูลค่าหุ้นที่อาจนำมาขายได้ในวันที่ 15 ธ.ค. ก็ไม่น้อยกว่าความต้องการซื้อจากกองทุนที่คาดการณ์ไว้ ผลกระทบจริงยังขึ้นอยู่กับว่าผู้ถือหุ้นจะขายมากน้อยเพียงใด และตลาดรองรับแรงขายได้แค่ไหน
SpaceX, Meta และ Uber เป็นกรณีเปรียบเทียบที่ให้ภาพต่างกัน
SpaceX ซึ่งเข้าตลาดในปี 2026 เสนอขายหุ้นที่ 135 ดอลลาร์ ปิดวันแรกที่ 161 ดอลลาร์ และขึ้นไปแตะ 225.64 ดอลลาร์ระหว่างวันเมื่อวันที่ 16 มิ.ย. บริษัทเข้าดัชนี Nasdaq-100 เมื่อวันที่ 7 ก.ค. แต่ราคายังลดลงจนปิดต่ำกว่าราคา IPO เป็นครั้งแรกในวันที่ 16 ก.ค. และลงไปแตะ 104.83 ดอลลาร์เมื่อวันที่ 3 ส.ค. ต่ำกว่าราคา IPO ราว 22% หลังช่วงล็อกอัปชุดแรกสิ้นสุดลง หุ้นฟื้นตัวและปิดที่ 162.57 ดอลลาร์เมื่อวันที่ 9 ต.ค.
Meta Platforms ซึ่งในขณะนั้นใช้ชื่อ Facebook เสนอขายหุ้นที่ 38 ดอลลาร์ในปี 2012 และปิดวันแรกที่ 38.23 ดอลลาร์ แต่ราคาลดต่ำกว่าราคา IPO ตั้งแต่วันที่สอง ก่อนลงไปอยู่ที่ราว 17.55 ดอลลาร์ในเดือน ก.ย. ปีเดียวกัน หรือต่ำกว่าราคาเสนอขายมากกว่า 50% ส่วน Uber Technologies เสนอขายหุ้นที่ 45 ดอลลาร์ในปี 2019 แต่ปิดวันแรกที่ 41.57 ดอลลาร์ ต่ำกว่าราคา IPO ตั้งแต่เริ่มซื้อขาย
กรณีเหล่านี้แสดงให้เห็นว่าการที่ราคาหุ้นต่ำกว่าราคา IPO เพียงอย่างเดียวไม่สามารถใช้ตัดสินผลประกอบการระยะยาวได้ แต่การปรับลงหลังเข้าตลาดอาจมีขนาดมาก การที่หุ้น SpaceX ยังลดลงหลังเข้า Nasdaq-100 ยังชี้ด้วยว่าแรงซื้อจากกองทุนดัชนีไม่ได้รับประกันว่าจะหยุดการปรับฐานระยะสั้น และตลาดอาจรับรู้ความต้องการซื้อดังกล่าวไปก่อนวันเข้าดัชนีจริง
รายได้โตเร็ว แต่ไตรมาส 3 พลิกเป็นขาดทุนจากการดำเนินงาน
เอกสาร S-1 ฉบับแก้ไขของ Anthropic ระบุว่ารายได้ไตรมาส 3 ปี 2026 อยู่ที่ 16,960 ล้านดอลลาร์ เพิ่มขึ้น 1,127% เมื่อเทียบกับปีก่อน และเพิ่มขึ้น 47% จากไตรมาส 2 รายได้ในช่วง 12 เดือนย้อนหลังอยู่ที่ประมาณ 35,300 ล้านดอลลาร์ อย่างไรก็ตาม ผลกำไรเปลี่ยนทิศ โดยบริษัทมีกำไรจากการดำเนินงาน 974 ล้านดอลลาร์ในไตรมาส 2 ก่อนพลิกเป็นขาดทุนจากการดำเนินงาน 567 ล้านดอลลาร์ในไตรมาส 3
ต้นทุนประมวลผลและโครงสร้างพื้นฐานในไตรมาส 3 เพิ่มเป็น 58% ของรายได้ จาก 48% ในไตรมาส 2 บริษัทระบุว่าใช้ทรัพยากรประมวลผลระยะสั้นบางส่วนซึ่งมีราคาสูงกว่า และเปิดเผยภาระผูกพันด้านกำลังประมวลผลและโครงสร้างพื้นฐานราว 895,000 ล้านดอลลาร์ การเติบโตของรายได้ที่รวดเร็วเกิดขึ้นพร้อมกับต้นทุนที่สูงขึ้นและกำไรจากการดำเนินงานที่ลดลง ซึ่งเป็นข้อมูลสองด้านที่ตลาดต้องพิจารณาในการประเมินมูลค่าบริษัท
หากใช้ราคาหุ้นราว 83–84 ดอลลาร์และจำนวนหุ้นพื้นฐาน มูลค่าตลาดของบริษัทอยู่ที่ประมาณ 1.1 ล้านล้านดอลลาร์ หรือราว 31 เท่าของรายได้ย้อนหลัง 12 เดือน หากนำรายได้ไตรมาส 3 มาคูณเป็นรายปี จะได้ประมาณ 67,800 ล้านดอลลาร์ และเมื่อใช้มูลค่าบริษัทแบบ fully diluted ราว 1.5 ล้านล้านดอลลาร์ อัตราส่วนราคาต่อรายได้จะอยู่ที่ประมาณ 22 เท่า ส่วนการคำนวณจากประมาณการรายได้ปี 2027 ของนักวิเคราะห์ที่ 128,000 ล้านดอลลาร์ จะได้อัตราส่วนราว 12 เท่าเมื่อใช้มูลค่าแบบ fully diluted การประเมินสองแบบหลังอิงกับการเติบโตของรายได้ในอนาคต ขณะที่ความสามารถในการเพิ่มกำไรยังเป็นตัวแปรสำคัญ
การแข่งขันในตลาดองค์กรก็เป็นประเด็นที่ถูกจับตา Michael Burry กล่าวเมื่อไม่นานมานี้ว่า Anthropic กำลังแย่งส่วนแบ่งลูกค้าองค์กรจาก Palantir Technologies การขยายธุรกิจในกลุ่มลูกค้าองค์กรเป็นฐานหนึ่งของการเติบโต แต่ขณะเดียวกันก็ทำให้ตลาดคาดหวังต่อการเติบโตต่อเนื่องและผลประกอบการรายไตรมาสสูงขึ้น
ปฏิทินเดือนข้างหน้าและระดับราคาที่ตลาดจับตา
วันที่ 23 พ.ย. คาดว่าการซื้อขายออปชันของ ANT รวมถึง ETF แบบใช้เลเวอเรจ Tradr ที่ให้ผลตอบแทน 2 เท่าตามทิศทางขาขึ้น (ANTT) และ 2 เท่าตามทิศทางขาลง (ANTZ) จะเริ่มต้นขึ้น การซื้อขายออปชันและผลิตภัณฑ์เลเวอเรจอาจเพิ่มความต้องการทำธุรกรรมป้องกันความเสี่ยงและขยายความผันผวนได้ทั้งสองทิศทาง แต่ทิศทางที่เกิดขึ้นจริงขึ้นอยู่กับสถานะการลงทุนและการซื้อขายในเวลานั้น วันที่ 30 พ.ย. เป็นวันจัดอันดับเพื่อพิจารณาการนำหุ้นเข้า Nasdaq-100 แบบเร่งด่วน ซึ่งตลาดจะจับตาการยืนยันการเข้าดัชนีและความต้องการซื้อจากกองทุนที่เกี่ยวข้อง
วันที่ 9 ธ.ค. ธนาคารกลางสหรัฐฯ (Fed) มีกำหนดประกาศดอกเบี้ย โดยในขณะนั้นตลาดให้น้ำหนักกับความคาดหวังว่าจะมีการขึ้นดอกเบี้ย การเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ยอาจกระทบหุ้นเติบโต ซึ่งมูลค่าขึ้นอยู่กับกระแสเงินสดในอนาคตมากกว่าหุ้นบางประเภท ราววันที่ 14 ธ.ค. คาดว่าช่วงเงียบของนักวิเคราะห์จากธนาคารผู้จัดจำหน่ายจะสิ้นสุดลง ทำให้นักวิเคราะห์ของธนาคารเหล่านั้นเริ่มเผยแพร่ความเห็นได้ วันที่ 15 ธ.ค. หุ้นชุดแรกจะพ้นช่วงล็อกอัป ส่วนช่วงวันที่ 18–21 ธ.ค. มีการครบกำหนดของอนุพันธ์รายไตรมาส และการนำหุ้นเข้า Nasdaq-100 ซึ่งคาดว่าจะมีผลตั้งแต่เปิดตลาดวันที่ 21 ธ.ค.
เนื่องจากหุ้นเพิ่งเริ่มซื้อขาย ข้อมูลย้อนหลังยังไม่เพียงพอสำหรับการใช้ค่าเฉลี่ยเคลื่อนที่หรือดัชนี RSI อย่างมีนัยสำคัญ ระดับราคาที่ตลาดอ้างอิงได้ในขณะนี้ ได้แก่ จุดสูงสุดวันแรกที่ 115.10 ดอลลาร์ ราคาปิดวันแรกที่ 97.17 ดอลลาร์ จุดต่ำสุดวันแรกที่ 92.72 ดอลลาร์ และราคา IPO ที่ 83 ดอลลาร์ หากใช้กรอบราคา 83–115.10 ดอลลาร์ ระดับ Fibonacci retracement อยู่ที่ประมาณ 102.84 ดอลลาร์ 99.05 ดอลลาร์ และ 95.26 ดอลลาร์ ระดับเหล่านี้คำนวณจากช่วงราคาที่เกิดขึ้นแล้ว ไม่ได้ยืนยันว่าราคาจะเคลื่อนไหวไปในทิศทางใด
ณ วันที่ 20 พ.ย. ตลาดกำลังประเมินบริษัทที่รายได้เติบโตอย่างรวดเร็วแต่พลิกขาดทุนจากการดำเนินงานในไตรมาส 3 ขณะเดียวกันการใช้สิทธิซื้อหุ้นส่วนเกินเสร็จสิ้นแล้ว และจะมีหุ้นทยอยพ้นล็อกอัปจำนวนมากในช่วงกลางเดือน ธ.ค. พร้อมกับความต้องการซื้อที่คาดว่าจะเกิดจากการเข้าดัชนี Nasdaq-100 ราคา 83 ดอลลาร์ยังเป็นระดับสำคัญที่นักลงทุนติดตาม แต่เมื่อผู้จัดจำหน่ายปิดสถานะขายชอร์ตแล้ว ราคา IPO ไม่ได้หมายความว่าจะมีกลไกพยุงราคาอย่างชัดเจน