Unichain chuyển vận hành sang Optimism theo hai giai đoạn

Unichain, mạng Ethereum Layer 2 của Uniswap Labs, dự kiến giao cho Optimism vận hành sequencer sản xuất, quyền truy cập node công khai, giám sát và ứng phó sự cố. Testnet dự kiến chuyển đổi ngày 13/10, tiếp đó là mainnet ngày 29/10. Động thái này mở rộng vai trò của Optimism từ hỗ trợ giao thức sang trực tiếp vận hành các mạng đối tác, đồng thời khiến nhiều chain dùng OP Stack phụ thuộc vào cùng một đơn vị trong công tác bảo trì và xử lý sự cố.

Với người dùng, một đầu mối vận hành chung có thể giúp tập trung hỗ trợ kỹ thuật và quy trình bảo trì, nhưng cũng tạo ra sự phụ thuộc chung về tổ chức. Nếu sequencer gặp sự cố, khả năng gửi giao dịch và rút tài sản sau đó vẫn phụ thuộc vào thiết kế hợp đồng và quyền đề xuất của từng chain, chứ không chỉ vào dịch vụ vận hành.

Unichain chuyển từ hỗ trợ kỹ thuật sang vận hành sản xuất

Trong phần giới thiệu OP Enterprise được cập nhật ngày 31/7, Optimism cho biết Uniswap Labs trước đây vận hành Unichain thông qua dịch vụ bổ sung Mission Critical. Kết hợp với kế hoạch chuyển đổi do Uniswap Labs công bố ngày 9/10, thay đổi lần này sẽ đưa Optimism từ vai trò hỗ trợ và giám sát sang đảm nhận thêm trách nhiệm vận hành môi trường sản xuất.

Uniswap Labs cho biết việc chuyển đổi không làm thay đổi chain ID, hợp đồng, số dư, ứng dụng hay các triển khai Uniswap v2, v3 và v4 trên Unichain. Mạng vẫn là Rollup Stage 1, duy trì cơ chế chứng minh lỗi không cần cấp phép và cơ chế quản trị nâng cấp hợp đồng hiện tại. Thay đổi tập trung vào đơn vị vận hành sản xuất, không phải bản thân chain hay quyền nâng cấp.

Cách phân công này tương tự những thỏa thuận Optimism đã triển khai với các mạng đối tác. Ngày 30/9, Soneium thông báo sử dụng dịch vụ OP Enterprise Fully Managed, theo đó Optimism Foundation và OP Labs hỗ trợ triển khai, vận hành sequencer, hạ tầng node, nâng cấp, giám sát và xử lý sự cố. Soneium vẫn tham gia phát triển kỹ thuật và lộ trình mạng, trong đó có các công việc liên quan đến sản phẩm sở hữu trí tuệ được token hóa. Thông báo không nêu ngày chuyển đổi cụ thể.

Ink là trường hợp có trước. Trong kế hoạch công bố ngày 23/6, đồng sáng lập Optimism Jing Wang cho biết Ink Foundation có thể tập trung nhiều hơn vào phát triển hệ sinh thái, trong khi Optimism vận hành và cải thiện mạng. Kế hoạch bao gồm sequencer mainnet và testnet, RPC, trình khám phá khối, giám sát và ứng phó sự cố, với thời điểm chuyển đổi mục tiêu là tháng 8. Hướng dẫn do Optimism đăng ngày 7/9 cho biết hạ tầng Ink được Foundation vận hành thông qua OP Labs.

Fully Managed bao gồm những phần việc nào?

OP Enterprise là dịch vụ hạ tầng chain và hỗ trợ của Optimism. Theo các cấp dịch vụ được công bố, ở mô hình Self Managed, khách hàng tự vận hành hạ tầng và kiểm soát sequencer cùng node, còn Optimism cung cấp hỗ trợ và giám sát. Với Fully Managed, OP Labs vận hành sequencer, batcher, proposer và hạ tầng chain, đồng thời phụ trách các bản vá bảo mật.

Các thành phần này đảm nhiệm những chức năng khác nhau: sequencer sắp xếp giao dịch, batcher gửi dữ liệu giao dịch lên Ethereum, còn proposer gửi các xác nhận về trạng thái chain. Chuyển công việc hằng ngày cho đơn vị phát triển giao thức có thể giảm khối lượng phối hợp vận hành mà đối tác phải tự xử lý. Tuy nhiên, cơ chế thanh toán trên Ethereum và các hợp đồng tiếp nhận bằng chứng vẫn là một lớp riêng, không nên đánh đồng với dịch vụ vận hành.

Cam kết dịch vụ Soneium công bố bao gồm mục tiêu thời gian hoạt động 99,9% mỗi tháng và đội ngũ trực ứng phó sự cố suốt ngày đêm. Dịch vụ bổ sung Mission Critical đặt mức thỏa thuận dịch vụ thời gian hoạt động 99,95%, với mục tiêu phản hồi lần đầu trong 15 phút đối với sự cố nghiêm trọng nhất và cập nhật tình trạng sau mỗi 30 phút. Thỏa thuận dịch vụ trước đây của Unichain được xác định là có bao gồm gói bổ sung này.

Các con số trên là cam kết dịch vụ, không phải bằng chứng cho thấy mức độ sẵn sàng thực tế đã tăng. Mốc 15 phút áp dụng cho phản hồi ban đầu; thời gian khắc phục có thể lâu hơn. Lý do của mô hình vận hành tập trung là đội ngũ vận hành có thể phát hiện vấn đề giao thức và triển khai bản vá trực tiếp hơn. Đổi lại, các chain mang thương hiệu khác nhau có thể cùng phụ thuộc vào một tổ chức trong việc sắp xếp giao dịch, bảo trì và xử lý sự cố.

Thông tin hiện được công bố xác nhận có sự trùng lặp về đơn vị vận hành, nhưng chưa cho biết các mạng có dùng chung khu vực đám mây, khóa ký hay hạ tầng cơ sở khác hay không. Vì vậy, khả năng nhiều khách hàng bị ảnh hưởng bởi cùng một vấn đề quy trình là điểm cần theo dõi, chưa phải sự cố kỹ thuật đã xảy ra.

Ethereum có đường đưa giao dịch vào, nhưng không đồng nghĩa rút tiền ngay

Đánh giá của L2BEAT đối với Unichain, Soneium và Ink đều liệt kê cơ chế buộc giao dịch được đưa vào thông qua Ethereum, với thời gian chờ tối đa có thể lên tới 12 giờ. Theo quy tắc dẫn xuất của OP Stack và hướng dẫn về giao dịch bắt buộc, người dùng có thể gửi giao dịch nạp tiền tới hợp đồng cổng của chain trên Ethereum. Khi cửa sổ sắp xếp kết thúc, node có thể tạo các khối chứa những giao dịch này mà không cần dựa vào batch thông thường của sequencer. Giao dịch bắt buộc cũng có thể được dùng để khởi tạo việc rút tiền.

Cơ chế này tạo một phương án thay thế khi sequencer không hoạt động hoặc kiểm duyệt giao dịch, nhưng không có nghĩa tài sản sẽ lập tức quay về Ethereum. Việc rút tiền vẫn cần đáp ứng các điều kiện về đề xuất trạng thái, bằng chứng và những yêu cầu khác; một số bước trung gian cũng có thể bị giới hạn quyền thực hiện.

L2BEAT xếp Unichain và Ink ở Stage 1, đồng thời cho biết các bên khác có đủ nguồn lực có thể gửi state root. Nếu một bên đủ điều kiện gửi state root được chấp nhận và đáp ứng yêu cầu về bằng chứng cũng như rút tiền, quy trình thoát tiêu chuẩn của hai chain này cho phép bên khác thay proposer thực hiện công việc thường do proposer đảm nhiệm.

Soneium có cơ chế khác. L2BEAT cho biết cơ chế “super permissioned” hiện tại không có quy trình xử lý tranh chấp trên chain; chỉ proposer nằm trong danh sách trắng mới được đăng state root. Nếu các proposer này không thể thực hiện nhiệm vụ, việc rút tiền sẽ bị đóng băng. Cơ chế buộc đưa giao dịch vào có thể giúp giao dịch xuất hiện trong chain được dẫn xuất, nhưng không thay thế được quyền đề xuất cần thiết cho việc rút tiền.

Cả ba chain đều có thời hạn chín muồi của bằng chứng là bảy ngày trong đánh giá về rút tiền. Unichain và Ink còn có các mốc liên quan đến thanh toán: state root cần ít nhất ba ngày rưỡi để được thanh toán, sau đó còn ba ngày rưỡi nữa. Bằng chứng có thể được đưa vào trước khi thanh toán, vì vậy không nên cộng cơ học hai khoảng thời gian này thành một thời gian rút tiền cố định. Soneium vẫn có độ trễ rút tiền, nhưng cơ chế tin cậy của mạng thiếu quy trình thách thức trên chain.

Bàn giao vận hành không thay đổi quyền nâng cấp hợp đồng

Vận hành sản xuất, quyền nâng cấp hợp đồng và lưu ký tài sản là những vấn đề riêng biệt. Uniswap Labs cho biết cơ chế quản trị hiện tại của Unichain vẫn được giữ nguyên. Đánh giá hiện tại của L2BEAT cho thấy cả ba chain đều cần Foundation và Security Council cùng phê duyệt nâng cấp; nâng cấp thông thường không có độ trễ, cũng không có khoảng thời gian bảo đảm để thoát mạng trước một đợt nâng cấp tức thời.

Do đó, việc có đường giao dịch dự phòng qua Ethereum khi sequencer gặp sự cố không đảm bảo người dùng có thể rời chain trước khi một thay đổi hợp đồng không mong muốn có hiệu lực. Cơ chế Stage 1 duy trì một số phương án không phụ thuộc vào đơn vị vận hành, nhưng quyền nâng cấp trên chain vẫn là yếu tố quan trọng.

Khả năng tương tác gốc mà Unichain cam kết vẫn là tính năng trong tương lai; thông báo của Soneium nêu rõ thỏa thuận lần này không bao gồm khả năng tương tác. Trong kế hoạch tháng 6, Ink mô tả việc rút tiền trong một ngày là mục tiêu sau khi hệ thống bằng chứng được triển khai từng bước, nhưng đánh giá rút tiền hiện tại vẫn ghi nhận thời hạn chín muồi của bằng chứng là bảy ngày. Các nâng cấp kỹ thuật Optimism từng thúc đẩy để chuẩn bị cho khả năng tương tác Superchain là một tiến trình khác với việc thuê ngoài vận hành sản xuất: tiến trình thứ nhất liên quan đến khả năng kết nối giữa các mạng, còn tiến trình thứ hai xác định đơn vị bảo trì và xử lý sự cố.

Các mốc tiếp theo của Unichain là chuyển testnet ngày 13/10 và mainnet ngày 29/10. Nếu hoàn tất theo kế hoạch, Optimism sẽ mở rộng dịch vụ từ hỗ trợ giao thức sang vận hành thêm một chain đang hoạt động. Hiệu quả dịch vụ sau chuyển đổi cần được kiểm chứng trong quá trình vận hành; khả năng đưa giao dịch vào chain và rút tài sản khi xảy ra sự cố vẫn tùy thuộc vào quy tắc đề xuất, bằng chứng và nâng cấp cụ thể của từng mạng.