MSCI sẽ loại khỏi các chỉ số thị trường có thể đầu tư toàn cầu những doanh nghiệp bị xác định là không có hoạt động kinh doanh thực chất. Điều này khiến Strategy đứng trước nguy cơ mất tư cách cổ phiếu cấu phần. Quy định mới có hiệu lực sau khi thị trường đóng cửa ngày 30/11, trong khi danh sách cuối cùng dự kiến được công bố ngày 11/11. Với Strategy, tác động không chỉ nằm ở khả năng các quỹ chỉ số điều chỉnh danh mục. Nếu giá cổ phiếu tiếp tục bị chiết khấu so với giá trị tài sản ròng bằng Bitcoin, khả năng huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu phổ thông để mua thêm Bitcoin cũng có thể bị thu hẹp.
Quy định mới thay thế giới hạn tỷ trọng tài sản số
Ngày 15/10, MSCI thông báo điều chỉnh phương pháp xây dựng chỉ số. Trước hết, tổ chức này sẽ đánh giá doanh nghiệp có sở hữu các tài sản kinh doanh thực chất hay không. Những công ty không vượt qua vòng sàng lọc này sẽ tiếp tục phải trải qua bài kiểm tra gồm năm chỉ số tài chính; doanh nghiệp sẽ mất tư cách đủ điều kiện nếu có ít nhất bốn chỉ số bị đánh dấu. Với các công ty đã nằm trong chỉ số, MSCI chỉ loại họ khi không vượt qua vòng sàng lọc trong cả hai kỳ báo cáo thường niên gần nhất. Dữ liệu từ báo cáo giữa niên độ mới nhất cũng có thể được sử dụng trong quá trình đánh giá.
Quy định mới thay thế biện pháp tạm thời trước đây, vốn nhắm đến các công ty có tài sản kỹ thuật số chiếm ít nhất 50% tổng tài sản. Tháng 1 năm nay, MSCI từng từ bỏ đề xuất ban đầu về việc loại trực tiếp các doanh nghiệp này. Sau đó, tổ chức này mở rộng phạm vi rà soát và chuyển trọng tâm sang những công ty có mô hình hoạt động tương tự các công cụ đầu tư.
Strategy, Metaplanet của Nhật Bản và công ty đầu tư uranium Yellow Cake trước đó đã được đưa vào nhóm có khả năng bị loại trong các đánh giá mô phỏng của MSCI. SharpLink, doanh nghiệp lấy Ethereum làm tài sản dự trữ chủ yếu, cũng từng nằm trong danh sách được đề xuất theo dõi.
Chủ tịch Strategy Michael Saylor cùng ban lãnh đạo công ty trước đây đã phản đối việc đối xử khác biệt với các doanh nghiệp nắm giữ Bitcoin làm tài sản dự trữ. Trong hồ sơ gửi MSCI vào tháng 9, công ty cho rằng việc loại nhóm doanh nghiệp này sẽ làm suy giảm tính trung lập của nhà cung cấp chỉ số, đồng thời lập luận rằng không có cơ sở hợp lý để phân tách doanh nghiệp hoạt động kinh doanh với công cụ đầu tư theo cách này.
Quy mô bán ra tiềm năng vẫn còn nhiều ước tính khác nhau
Biểu đồ do nhà bình luận thị trường Mark Harvey lập dựa trên giá đóng cửa hằng ngày của Yahoo Finance cho thấy cổ phiếu MSTR hiện thấp hơn khoảng 68,7% so với mức đỉnh trong khoảng thời gian được theo dõi. Biểu đồ cũng cho thấy cổ phiếu từng giảm hơn 80% vào đầu năm 2026, trong khi mức sụt giảm lớn nhất trước đó đạt 89,3%. Harvey xem mức định giá thấp là điểm mà các nhà đầu tư vẫn lạc quan dài hạn về mức độ tiếp xúc với Bitcoin của Strategy có thể quan tâm. Đây là quan điểm của ông, không phải đồng thuận của thị trường.
Các bên tham gia thị trường đưa ra những đánh giá khác nhau về lượng cổ phiếu có thể bị bán khi chỉ số điều chỉnh. Nhà phân tích Bitcoin Adrian Morris cho rằng MSTR có thanh khoản giao dịch cao, vì vậy lượng bán liên quan đến chỉ số có thể được hấp thụ bởi hoạt động giao dịch thường ngày và các đợt tái cân bằng danh mục định kỳ.
Theo số liệu Morris cung cấp, tổng giá trị giao dịch bằng USD của cổ phiếu Strategy từ đầu năm đạt khoảng 565,25 tỷ USD, tương đương trung bình 2,91 tỷ USD mỗi ngày và 13,79 tỷ USD mỗi tuần. Trong tuần kết thúc ngày 9/10, giá trị giao dịch đạt 15,29 tỷ USD.
Dựa trên mức thanh khoản này, JPMorgan ước tính lượng bán tiềm năng 2,8 tỷ USD tương đương khoảng 96% giá trị giao dịch của một ngày trung bình, 18,3% giá trị giao dịch của tuần trước đó và 0,5% tổng giá trị giao dịch từ đầu năm. Morris cho rằng riêng việc tái cân bằng chỉ số chưa chắc gây ra vấn đề thanh khoản nghiêm trọng. Tuy nhiên, tác động thực tế còn phụ thuộc vào lượng mua xuất hiện trong thời điểm tái cân bằng và việc nhà đầu tư có điều chỉnh vị thế trước ngày bị loại chính thức hay không.
Trong hồ sơ gửi MSCI vào tháng 9, Strategy ước tính các quỹ theo dõi chỉ số MSCI đang nắm khoảng 13 triệu cổ phiếu MSTR, tương đương 3,1% số cổ phiếu cơ bản của công ty và khoảng 60% khối lượng giao dịch trung bình mỗi ngày trong 30 phiên trước đó. Vì vậy, quy mô tái cân bằng cần được đánh giá cùng với thanh khoản và thay đổi sở hữu thực tế, thay vì chỉ dựa vào giá trị danh nghĩa để suy ra mức độ tác động lên thị trường.
Mức chênh lệch giá cổ phiếu ảnh hưởng đến khả năng mua Bitcoin
Nic Puckrin, giám đốc điều hành Coin Bureau, cho rằng một rủi ro khác cần theo dõi là khả năng Strategy huy động vốn để mua Bitcoin trong tương lai. Nếu áp lực bán kéo dài khiến mức chênh lệch giữa giá MSTR và giá trị ròng lượng Bitcoin công ty nắm giữ bị thu hẹp, Strategy có thể mất đi một phần lợi thế khi phát hành cổ phiếu phổ thông để huy động vốn.
Trước đây, Strategy từng phát hành cổ phiếu phổ thông khi giá cổ phiếu cao hơn giá trị tài sản ròng bằng Bitcoin, sau đó sử dụng số tiền thu được để tăng lượng Bitcoin nắm giữ. Mức chênh lệch này giúp giảm chi phí tương đối của việc phát hành vốn để mua tài sản và hỗ trợ chiến lược tích lũy của công ty. Nếu chênh lệch giảm trong thời gian dài, sức hấp dẫn của việc phát hành cổ phiếu phổ thông có thể suy yếu, buộc công ty phải phụ thuộc nhiều hơn vào cổ phiếu ưu đãi, nợ hoặc nguồn tiền mặt hiện có.
Theo công bố mới nhất, trong tuần kết thúc ngày 11/10, Strategy chỉ mua 250 Bitcoin với tổng giá trị 21,5 triệu USD. Phần lớn số tiền này, tương đương 21 triệu USD, đến từ việc bán cổ phiếu phổ thông. Trong cùng tuần, công ty chi 192,4 triệu USD để mua lại cổ phiếu ưu đãi STRC, cao hơn đáng kể so với khoản mua Bitcoin.
Sau các giao dịch trên, Strategy nắm giữ 848.250 Bitcoin với tổng chi phí mua khoảng 64 tỷ USD. Công ty cũng công bố dự trữ bằng USD trị giá 4,88 tỷ USD và thêm 640,5 triệu USD tiền mặt có thể được sử dụng cho hoạt động quản lý vốn rộng hơn. MSCI sẽ công bố các thay đổi thành phần cuối cùng vào ngày 11/11. Nếu Strategy bị loại, các quỹ theo dõi chỉ số sẽ thực hiện điều chỉnh vào thời điểm thị trường đóng cửa ngày 30/11.