OpenAI cho biết đã phát hiện một thiết bị ghi âm được giấu trong phòng họp dành cho lãnh đạo tại văn phòng San Francisco. Công ty dùng mô hình AI nội bộ để phân tích thiết bị và nguồn gốc, qua đó xác định một nhân viên có thể liên quan đến việc đặt thiết bị. Nhân viên này bị bắt ngày 9/10 và bị cáo buộc dùng thiết bị điện tử để chặn thu lời nói. FBI đang điều tra vụ việc, làm dấy lên quan ngại về bảo vệ thông tin nội bộ, bí mật kinh doanh và quyền truy cập của nhân viên tại các công ty AI.
Thiết bị USB được giấu sau tivi trong phòng họp
Trong thông báo hôm thứ Ba, OpenAI cho biết công ty phát hiện một “thiết bị ghi âm tinh vi” được bí mật đặt bên trong văn phòng. Bộ Tư pháp Mỹ cho hay một nhân viên OpenAI tìm thấy thiết bị USB ở mặt sau tivi trong một phòng họp dành cho lãnh đạo tại San Francisco; thiết bị được bọc trong giấy vệ sinh.
Tài liệu của Bộ Tư pháp cho biết camera giám sát ghi nhận Abdulrahman Alfozan, nhân viên 35 tuổi mang quốc tịch Saudi Arabia, xuất hiện gần phòng họp vào một số ngày trước khi thiết bị được phát hiện. Alfozan bị bắt ngày 9/10 và bị cáo buộc sử dụng thiết bị điện tử để chặn thu lời nói. Hôm thứ Ba, người này lần đầu ra tòa.
Các cuộc họp tại căn phòng này có nội dung liên quan đến thông tin kỹ thuật, thương mại và chiến lược có độ bảo mật cao. Theo Bộ Tư pháp, những chủ đề thường được thảo luận gồm nghiên cứu độc quyền, kế hoạch sản phẩm, cơ hội mở rộng kinh doanh, công nghệ chưa công bố, quyết định chiến lược, năng lực kỹ thuật, ưu tiên kinh doanh, hợp tác với chính phủ và quan hệ thương mại của OpenAI.
OpenAI chưa thấy dấu hiệu dữ liệu cốt lõi bị can thiệp
OpenAI cho biết đến nay chưa tìm thấy bằng chứng nhân viên này truy cập trái phép hoặc chỉnh sửa trọng số mô hình, mã nguồn hay dữ liệu khách hàng. Công ty đã sa thải nhân viên và chuyển vụ việc cho các điều tra viên liên bang cùng công tố viên. Cuộc điều tra liên bang vẫn đang tiếp diễn; OpenAI cho biết sẽ tiếp tục phối hợp.
Công ty cũng nói các mô hình AI đã hỗ trợ xác định tính chất, nguồn gốc của thiết bị và nhận diện nhân viên liên quan. OpenAI xem đây là trường hợp AI hỗ trợ ứng phó với một mối đe dọa an ninh phức tạp. Tuy nhiên, công ty chưa nêu rõ mô hình đã sử dụng dữ liệu nào, quy trình phân tích ra sao hay dựa vào hệ thống an ninh nội bộ nào để nhận diện người này. Chi tiết kỹ thuật hiện chưa được công bố.
Vụ việc không chỉ đặt ra vấn đề an ninh vật lý tại văn phòng, mà còn liên quan đến việc bảo vệ sở hữu trí tuệ, lộ trình sản phẩm và thông tin khách hàng của các công ty AI. Với doanh nghiệp đang đẩy nhanh nghiên cứu và thương mại hóa, phòng họp, mạng nội bộ và quyền truy cập của nhân viên đều có thể chứa thông tin nhạy cảm về công nghệ hoặc đàm phán kinh doanh.
Vụ việc xảy ra sau tranh cãi về sa thải nhân viên
Vụ thiết bị ghi âm được phát hiện trong bối cảnh OpenAI gần đây sa thải ba nhân viên thuộc lĩnh vực an toàn và căn chỉnh AI: Jasmine Wang, Mikita Balesni và Tomek Korbak. Khi đó, công ty cho biết ba người vi phạm chính sách rõ ràng về xử lý thông tin nhạy cảm. Hai vụ việc không liên quan đến nhau.
Sau đó, ba nhân viên đăng thư ngỏ, phản bác một số thông tin được lan truyền và bày tỏ lo ngại rằng lý do sa thải chưa được giải thích rõ. Họ cũng cảnh báo cách xử lý này có thể khiến nhân viên ngại trao đổi minh bạch. OpenAI giữ nguyên quyết định và nói trong thông báo nội bộ rằng cuộc điều tra phát hiện những vấn đề cấu thành “sự đổ vỡ nghiêm trọng về lòng tin”, không được đề cập trong thư ngỏ.
Cuộc điều tra vụ thiết bị ghi âm chưa kết thúc. Hồ sơ công khai xác nhận vị trí phát hiện thiết bị, danh tính người bị bắt và cáo buộc, nhưng chưa cho biết nội dung cuộc họp có thực sự bị ghi lại hay không, ai chế tạo thiết bị và liệu thông tin có bị rò rỉ. Những điểm này sẽ phụ thuộc vào kết quả điều tra liên bang và các thủ tục tư pháp tiếp theo.