Ba giờ đàm phán quan trọng tại Mar-a-Lago
Vào ngày 28 tháng 12 theo giờ địa phương, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã đến Florida, Mỹ để có cuộc gặp kéo dài ba giờ đồng hồ tại Mar-a-Lago với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Cuộc gặp này nhằm hoàn thiện một khung cơ bản có thể kết thúc xung đột giữa Nga và Ukraine. Tại buổi họp báo chung sau đó, Trump cho biết hai bên đã đạt được tiến bộ đáng kể trong "Kế hoạch hòa bình 20 điểm," với tỷ lệ đồng thuận đạt khoảng 95%, tuy nhiên vẫn còn "một hoặc hai vấn đề rất khó xử" chưa được giải quyết.
Một trong những mục tiêu chính của chuyến đi đến Mỹ lần này của Zelensky là tìm cách sửa đổi các điều khoản hiện tại về khu vực Donbas trong đề xuất hòa bình. Phiên bản hiện tại của đề xuất có khuynh hướng yêu cầu quân đội Ukraine phải rút hoàn toàn khỏi khu vực Donbas phía đông, điều này là yêu cầu cốt lõi của phía Nga. Phía Ukraine lo ngại rằng nếu chấp nhận hoàn toàn theo đề xuất này, sẽ đồng nghĩa với việc từ bỏ hoàn toàn các phần lãnh thổ chiến lược vẫn do quân đội Ukraine kiểm soát.
Cuộc gọi điện thoại giữa Tổng thống Mỹ và Nga truyền tải lập trường của Nga
Ngay trước khi đoàn xe của Zelensky đến Mar-a-Lago, Trump đã có cuộc gọi điện thoại trước đó với Tổng thống Nga Putin. Trump mô tả cuộc gọi này là "hiệu quả," trong khi cố vấn chính sách đối ngoại của Nga Yuri Ushakov mô tả nó là "thân thiện và hòa hợp." Cuộc trao đổi trực tiếp trước khi hội đàm Mỹ-Ukraine này được nhìn nhận là động thái của Putin nhằm vạch ra "lằn ranh đỏ" trước Trump.
Ushakov cho biết Putin rõ ràng phản đối "kế hoạch ngừng bắn tạm thời 60 ngày" do EU và Ukraine đề xuất, cho rằng kỳ nghỉ ngắn hạn này không thể giải quyết mâu thuẫn cốt lõi và thậm chí có thể kéo dài chiến sự. Phía Nga khẳng định Ukraine phải đưa ra quyết định "không thể chậm trễ" trong vấn đề rút quân ở Donbas. Ngoài ra, Nga và Mỹ đã thống nhất việc thành lập hai nhóm công tác chuyên môn, tập trung vào các vấn đề an ninh và kinh tế, đánh dấu việc phía Nga đang cố gắng hướng khung giải pháp theo các lĩnh vực có lợi cho mình.
Cuộc đấu cuối cùng về chủ quyền lãnh thổ và bảo đảm an ninh
Mặc dù bầu không khí tại cuộc đàm phán được mô tả là "tốt đẹp," nhưng quyền sở hữu cuối cùng của khu vực Donbas và cơ chế bảo đảm an ninh vẫn là những trở ngại lớn nhất trong việc ký kết thỏa thuận. Zelensky nhấn mạnh rằng Ukraine cần một sự bảo đảm an ninh "không thể lay chuyển," bao gồm các cam kết phòng thủ tương tự như giữa các quốc gia thành viên NATO, để ngăn chặn phía Nga tấn công trở lại sau khi thỏa thuận được ký kết. Tuy nhiên, Trump trước đây nhiều lần bày tỏ hy vọng rằng hai bên có thể "dừng lại tại đường chiến tuyến hiện tại," và thái độ này bị Ukraine cùng một số đồng minh châu Âu nhìn nhận như một sự công nhận ngầm cho việc nhượng bộ lãnh thổ.
Kế hoạch "20 điểm" hiện tại là bản chỉnh sửa từ "Kế hoạch 28 điểm" bị cho là nghiêng về phía Nga trước đây. Zelensky tiết lộ rằng các tài liệu về bảo đảm an ninh đã gần như hoàn toàn được thống nhất, nhưng thứ tự rút quân và đường biên giới cụ thể vẫn cần được thảo luận tiếp trong vài tuần tới. Trump cũng cho biết ông sẽ tiếp tục trao đổi với các lãnh đạo châu Âu và NATO trong vài tuần tới và không loại trừ khả năng tổ chức một cuộc hội đàm ba bên Mỹ, Nga, Ukraine. Trước khi đồng hồ điểm sang năm 2026, cuộc đua tiếp sức hòa bình đầy kịch tính liên quan đến tương lai bản đồ châu Âu đang bước vào giai đoạn thương thuyết sôi động nhất.
