Chứng khoán toàn cầu lập đỉnh mới trong năm nay nhờ làn sóng đầu tư vào hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, Joachim Klement, trưởng bộ phận chiến lược thị trường tại Panmure Liberum, cảnh báo giao dịch xoay quanh AI có thể tan rã vào năm 2027. Nếu kịch bản này xảy ra, thị trường có thể trải qua đợt giảm sâu nhất kể từ khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008. Với nhà đầu tư, vấn đề không chỉ là định giá cổ phiếu AI có duy trì ở mức cao hay không, mà còn là đà tăng hiện nay phụ thuộc đến đâu vào chi tiêu hạ tầng ngày càng lớn.
Chi tiêu hạ tầng AI góp phần đưa chứng khoán lên đỉnh
Các thị trường chứng khoán lớn trên thế giới tăng điểm trong năm nay, một phần nhờ kỳ vọng lạc quan về sự phát triển của AI. Nhà đầu tư đặt cược rằng việc ứng dụng AI mở rộng sẽ thúc đẩy nhu cầu đầu tư hạ tầng; khoản chi này cũng góp phần củng cố tâm lý thị trường.
Klement cho rằng giao dịch được thúc đẩy bởi chủ đề AI có thể không kéo dài. Kịch bản cơ sở của ông là xu hướng này có thể tan rã sớm nhất vào năm 2027, gây sức ép đáng kể lên thị trường cổ phiếu. Đây không phải dự báo chắc chắn về diễn biến thị trường, nhưng phản ánh lo ngại của chiến lược gia về tính bền vững của làn sóng đầu tư AI và vai trò của nó trong việc nâng đỡ giá cổ phiếu.
Kịch bản đảo chiều được so sánh với khủng hoảng tài chính
Cảnh báo của Klement không chỉ đề cập đến khả năng cổ phiếu một ngành điều chỉnh. Ông cho rằng nếu giao dịch theo chủ đề AI đảo chiều, thị trường có thể chứng kiến đợt lao dốc nghiêm trọng nhất kể từ khủng hoảng tài chính toàn cầu. So sánh này cho thấy rủi ro có thể lan rộng ra toàn thị trường, thay vì chỉ giới hạn ở các doanh nghiệp AI.
Tuy nhiên, thông tin hiện có không nêu mức giảm cụ thể của chỉ số S&P 500, các ngưỡng định giá hay những yếu tố có thể kích hoạt kịch bản này. Cũng chưa có căn cứ chi tiết giải thích vì sao thị trường có thể chuyển hướng vào năm 2027. Vì vậy, nhận định của Klement nên được xem là một kịch bản rủi ro, không phải kết luận chắc chắn về thời điểm hoặc quy mô đợt giảm.
Thị trường theo dõi khả năng duy trì đầu tư vào AI
Chi tiêu cho hạ tầng AI đang góp phần duy trì tâm lý lạc quan. Nếu kỳ vọng về khoản đầu tư này thay đổi, các tài sản gắn với chủ đề AI có thể bị định giá lại. Để đánh giá sức bền của đà tăng, thị trường cần theo dõi diễn biến chi tiêu của doanh nghiệp và mức độ phù hợp giữa khoản chi thực tế với kỳ vọng. Trong cảnh báo này, Klement không đưa ra số liệu cụ thể hoặc phân tích ở cấp độ từng doanh nghiệp trong ngành.
Thông tin cốt lõi là Klement xem khả năng giao dịch theo chủ đề AI tan rã vào năm 2027 là kịch bản cơ sở, với hệ quả tiềm tàng là đợt giảm mạnh nhất kể từ khủng hoảng tài chính toàn cầu. Kịch bản này có thành hiện thực hay không, và tác động lan rộng đến đâu, vẫn phụ thuộc vào đầu tư hạ tầng AI cũng như diễn biến chung của thị trường.