Nghiên cứu học thuật đưa ra cảnh báo
Ngày 9 tháng 10, giáo sư tài chính Campbell Harvey của Đại học Duke trong nghiên cứu mới nhất đã chỉ ra rằng, nhận thức của thị trường về tính an toàn của Bitcoin có thể có sai lầm lớn. Ông cho rằng, bên ngoài thường đánh giá thấp tính khả thi của cuộc tấn công gọi là "51%", kẻ tấn công chỉ cần đầu tư khoảng 60 tỷ USD là có thể tạm thời chiếm quyền kiểm soát mạng lưới Bitcoin.
Phân tích chi phí tấn công
Trong nghiên cứu, Harvey phân tích chi tiết cấu thành chi phí: khoảng 46 tỷ USD để mua thiết bị khai thác mỏ, khoảng 13,4 tỷ USD để xây dựng và triển khai trung tâm dữ liệu lớn, mỗi tuần cần khoảng 1,3 tỷ USD chi phí điện. Tính toán tổng hợp, kẻ tấn công có thể tích luỹ đủ sức mạnh tính toán trong một tuần để thực hiện kiểm soát phần lớn mạng lưới Bitcoin, từ đó can thiệp xác nhận giao dịch hoặc khởi động tấn công chi tiêu kép.
So sánh Bitcoin và vàng
Harvey nhấn mạnh, Bitcoin và vàng thường được nhà đầu tư xem là công cụ thay thế chống lại sự giảm giá tiền tệ, nhưng đặc điểm rủi ro của hai thứ hoàn toàn khác nhau. Vàng với thuộc tính vật lý khó có thể bị thao túng quy mô lớn bằng cách chi phí thấp, trong khi Bitcoin phụ thuộc vào sức mạnh tính toán để duy trì an toàn, lý thuyết có khả năng xảy ra tấn công tập trung. Điều này có nghĩa là, Bitcoin không hẳn là “vàng kỹ thuật số" không thể bị đánh bại.
Phản đối từ thị trường
Mặc dù nghiên cứu gây chú ý, nhưng một số người trong ngành nghi ngờ khả năng thực hiện của nó. Những người phản đối cho rằng, gần như không thể huy động và triển khai hàng triệu máy khai thác trong thời gian ngắn, chuỗi cung ứng toàn cầu và chu kỳ sản xuất sẽ kéo dài đáng kể thời gian thực hiện. Ngoài ra, kẻ tấn công còn phải chịu áp lực tài chính lớn, chẳng hạn như trong quá trình bán khống Bitcoin cần cung cấp cầm cố lớn, nếu thao tác bị thị trường phát hiện, sàn giao dịch có thể tạm ngừng giao dịch, từ đó giảm hiệu quả tấn công.
Những hàm ý cho nhà đầu tư
Nghiên cứu này không phải lần đầu tiên thách thức mô hình an toàn Bitcoin, nhưng việc định lượng chi phí cụ thể của nó đã gợi ra thảo luận rộng rãi. Các nhà phân tích cho rằng, nghiên cứu nhắc nhở người tham gia thị trường rằng không thể chỉ dựa vào giá Bitcoin tăng trưởng dài hạn và thiết kế phi tập trung của blockchain mà cho rằng tính an toàn không thể bị lung lay. Nhà đầu tư tổ chức và cơ quan quản lý có thể sẽ xem xét lại vị trí của tài sản mã hóa trong hệ thống tài chính.
Phản ứng của các quy định và ngành
Sau khi nghiên cứu của Harvey được công bố, một số chuyên gia trong ngành kêu gọi đẩy nhanh quy định về độ tập trung của sức mạnh tính toán và mô hình hoạt động của các công ty khai thác lớn. Tính an toàn của mạng lưới Bitcoin phụ thuộc nhiều vào độ phân tán của thợ mỏ, nhưng trong những năm gần đây, tỷ lệ sức mạnh tính toán của một số mỏ lớn đang tăng lên, điều này vô hình chung gia tăng rủi ro hệ thống. Cơ quan quản lý có thể cần thảo luận với ngành để tìm cách tránh các nguy hiểm tiềm ẩn từ sự tập trung sức mạnh tính toán quá mức.
Triển vọng tương lai
Quan điểm của Harvey dù có tranh cãi, nhưng không thể phủ nhận nó đã gióng lên hồi chuông cảnh báo cho thị trường. Nếu thực sự có khả năng tấn công chi phí thấp đối với Bitcoin, câu chuyện về “tài sản trú ẩn an toàn” sẽ bị thách thức. Trong tương lai, với sự thay đổi cấu trúc sức mạnh tính toán, biến động của chi phí năng lượng và can thiệp của quy định, liệu Bitcoin có thể tiếp tục duy trì sự ổn định của mạng lưới sẽ trở thành trung tâm của sự tập trung của nhà đầu tư.
Truyền thuyết về vàng kỹ thuật số cần kiểm định
Nhìn chung, nghiên cứu của Đại học Duke đã làm nổi bật những điểm yếu kết cấu có thể tồn tại về độ an toàn của Bitcoin. Bất kể tính khả thi của tấn công ra sao, nghiên cứu này ít nhất nhắc nhở thị trường rằng, truyền thuyết về “vàng kỹ thuật số” vẫn cần phải trải qua quá trình kiểm định nghiêm ngặt hơn. Tương lai của Bitcoin không chỉ phụ thuộc vào xu hướng giá cả, mà còn liên quan đến liệu công nghệ và chế độ của nó có thể chống lại được những rủi ro tiềm ẩn dài hạn hay không.
