Tesla và SpaceX đang đề nghị một thẩm phán liên bang xác nhận việc sử dụng tên “Terafab” cho nhà máy chip trị giá 16,8 tỷ USD dự kiến xây tại Texas không xâm phạm quyền nhãn hiệu của công ty công nghệ nano TERA-print ở Illinois. Sau nhiều tháng đàm phán nhưng không đạt thỏa thuận, tranh chấp có thể ảnh hưởng đến việc các công ty của Elon Musk tiếp tục sử dụng tên dự án, đồng thời tạo thêm bất định pháp lý cho tổ hợp sản xuất chip quy mô lớn phục vụ các hệ thống trí tuệ nhân tạo.
Nhà máy chip 16,8 tỷ USD bao gồm nhiều hoạt động
Khu phức hợp Terafab được quy hoạch trên diện tích khoảng 100 triệu feet vuông, với mục tiêu sản xuất chip cho các hệ thống trí tuệ nhân tạo của Tesla và những dự án của SpaceX. Tesla và SpaceX trước đó đã công khai sử dụng tên này khi mô tả cơ sở sản xuất chip trong tương lai. Quy mô và mục đích của dự án khác đáng kể so với mảng thiết bị phòng thí nghiệm hiện có của TERA-print, nhưng hai bên có cách hiểu khác nhau về phạm vi bảo hộ của nhãn hiệu.
Tranh chấp bắt đầu từ ngày 18/5, khi Tesla nộp tại Mỹ ba đơn đăng ký nhãn hiệu liên quan đến “Terafab” và “Tesla Terafab”. TERA-print đã đăng ký nhãn hiệu liên bang “Tera-Fab” từ năm 2021, bao phủ một hệ thống quang khắc để bàn dành cho các nhà nghiên cứu. Năm ngày sau khi Tesla nộp đơn, TERA-print gửi thông báo yêu cầu các bên liên quan ngừng sử dụng tên và chấm dứt hành vi xâm phạm bị cáo buộc.
Ngày 22/5, TERA-print tiếp tục nộp đơn mở rộng phạm vi bảo hộ nhãn hiệu, bổ sung các lĩnh vực gồm vật liệu bán dẫn, chip silicon và dịch vụ thiết kế trí tuệ nhân tạo. Tesla, SpaceX và SpaceXAI cho rằng trình tự thời gian này có ý nghĩa pháp lý, bởi họ đã công khai thảo luận về dự án Terafab từ nhiều tháng trước khi TERA-print nộp đơn mở rộng.
Sáu vòng đàm phán không thu hẹp được bất đồng
Đến ngày 10/6, TERA-print cho biết họ sẵn sàng khởi kiện về hành vi xâm phạm nhãn hiệu và cạnh tranh không lành mạnh. Sau đó, Tesla, SpaceX, SpaceXAI và TERA-print đã tổ chức sáu vòng trao đổi trong giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 8 nhằm giải quyết vấn đề sử dụng tên bằng một thỏa thuận, nhưng không đạt kết quả.
Các công ty của Elon Musk vì vậy chủ động khởi kiện và đề nghị tòa đưa ra phán quyết xác nhận. Đây không phải là vụ kiện trực tiếp yêu cầu tòa buộc đối phương bồi thường, mà nhằm xác nhận chính thức rằng việc sử dụng tên “Terafab” không xâm phạm quyền nhãn hiệu của TERA-print. Một vấn đề trọng tâm là liệu sản phẩm và dịch vụ của hai bên có đủ tương đồng để khiến khách hàng nhầm lẫn hay không.
Tesla và SpaceX lập luận rằng TERA-print bán thiết bị phòng thí nghiệm quy mô nhỏ, trong khi Terafab sẽ là một khu sản xuất chip quy mô lớn. Khách hàng, hình thức sản phẩm và bối cảnh kinh doanh của hai bên đều khác nhau, nên khả năng người tiêu dùng cho rằng hai doanh nghiệp là cùng một công ty hoặc có liên kết được cho là hạn chế.
TERA-print phản bác rằng hoạt động của họ không chỉ giới hạn ở thiết bị phòng thí nghiệm để bàn. Công ty cũng tham gia các hoạt động liên quan đến bán dẫn, trong đó có một hợp đồng với Bộ Quốc phòng Mỹ, và đã tuyên bố sẽ tiếp tục bảo vệ quyền nhãn hiệu của mình. Phạm vi cuối cùng của tranh chấp sẽ phụ thuộc vào cách tòa án đánh giá các nhóm đăng ký hiện có của nhãn hiệu “Tera-Fab”, cũng như mối liên hệ giữa vật liệu bán dẫn, chip silicon và dịch vụ thiết kế trí tuệ nhân tạo.
Giới phân tích vẫn theo dõi cổ phiếu SPCX
Đối với cổ phiếu SPCX, trong ba tháng qua có 26 nhà phân tích đưa ra khuyến nghị mua, 6 người khuyến nghị giữ và 2 người khuyến nghị bán. Đánh giá tổng hợp là “mua vừa phải”. Giá mục tiêu bình quân đạt 232,07 USD/cổ phiếu, tương đương mức tăng tiềm năng khoảng 50,2% so với thị giá tại thời điểm dữ liệu được ghi nhận. Con số này phản ánh định giá của giới phân tích đối với cổ phiếu, nhưng không thay đổi thực tế rằng tranh chấp nhãn hiệu vẫn đang chờ tòa án xử lý.
Với các bên tham gia thị trường, vấn đề không chỉ nằm ở việc tên Terafab có được tiếp tục sử dụng hay không. Tiến độ dự án còn có thể chịu tác động từ chi phí sở hữu trí tuệ, việc điều chỉnh thương hiệu và thay đổi lịch triển khai. Hai bên đã kết thúc nỗ lực dàn xếp và chuyển sang giai đoạn tố tụng. Quyền sử dụng tên Terafab, mức độ tương đồng giữa phạm vi kinh doanh của các bên và hiệu lực pháp lý của đơn đăng ký mở rộng từ TERA-print vẫn cần được xác định trong các bước tố tụng tiếp theo.