Gate mở đầu chuỗi nội dung giáo dục an ninh Gate Security Academy bằng cuộc thảo luận với công ty bảo mật blockchain CertiK và đội ngũ an ninh Gate về cách tổ chức quản lý lượng lớn tài sản số. Với các tổ chức, bảo mật không chỉ nằm ở việc giữ khóa riêng mà còn phụ thuộc vào quy trình phê duyệt giao dịch, phân quyền, công cụ bên thứ ba, khả năng khôi phục tài sản và hoạt động thường ngày. Chỉ cần một mắt xích không ăn khớp với các biện pháp kiểm soát khác, quy trình cấp phép cũng có thể mất hiệu lực.
Rủi ro tổ chức vượt xa việc lộ khóa riêng
CertiK cho biết người dùng ví cá nhân thường tập trung bảo vệ khóa riêng và cụm từ khôi phục, nhận diện lừa đảo và xác minh giao dịch. Trong khi đó, tổ chức phải phân quyền giữa nhiều nhân viên, hệ thống và nhà cung cấp dịch vụ bên ngoài, đồng thời đáp ứng yêu cầu lưu ký, duy trì hoạt động liên tục và tuân thủ. Quy mô tài sản càng lớn, một sơ hở nhỏ trong quy trình càng có thể gây hậu quả đáng kể.
Các rủi ro thường gặp gồm quyền kiểm soát tập trung quá mức, nội dung được phê duyệt không trùng với giao dịch thực tế, thiết bị hoặc phần mềm bên thứ ba bị xâm nhập, nhân viên nội bộ thông đồng và sai sót vận hành. Khi điều tra sự cố, ngoài việc xác định khóa riêng có bị đánh cắp hay không, tổ chức còn cần làm rõ kẻ tấn công giành được quyền truy cập bằng cách nào hoặc đã khiến hệ thống ký giao dịch độc hại ra sao.
CertiK đề cập sự cố giao diện ví Safe bị can thiệp vào năm 2025. Người ký thấy giao diện hiển thị một giao dịch chuyển tiền bình thường, nhưng giao dịch thực tế được ký lại thay thế hợp đồng triển khai của ví, khiến tài sản bị đánh cắp. Trường hợp này cho thấy nhiều người cùng ký cũng không đủ để ngăn tổn thất nếu nội dung họ nhìn thấy, phê duyệt và ký không phải là cùng một giao dịch.
Đội ngũ an ninh Gate chia rủi ro tổ chức thành ba nhóm: công cụ, con người và quy trình vận hành. Phần mềm mã nguồn mở bị chỉnh sửa, dịch vụ đám mây hoặc công cụ phát triển bị xâm nhập có thể làm lộ ví. Rủi ro nhân sự gồm giả mạo danh tính, nhân viên lạm dụng quyền và quyền truy cập của người đã nghỉ việc chưa được thu hồi kịp thời. Kẻ tấn công cũng có thể nghiên cứu hệ thống công nghệ của doanh nghiệp trong thời gian dài và tiếp cận nhân viên liên quan. Về quy trình, bỏ qua khâu phê duyệt khi khẩn cấp, không thu hồi quyền tạm thời, dùng dữ liệu thật trong môi trường thử nghiệm hoặc đưa công cụ nội bộ ra Internet để tiện sử dụng đều có thể tạo ra điểm xâm nhập.
Đa chữ ký, MPC và phê duyệt cần kiểm soát chéo
Cơ chế đa chữ ký yêu cầu nhiều khóa cùng xác nhận, qua đó giảm tác động nếu một khóa bị xâm phạm. Tính toán đa bên (MPC) chia khả năng ký thành các phần khóa riêng biệt, tránh việc lưu trữ hoặc sử dụng toàn bộ khóa riêng tại một nơi. Còn phê duyệt nội bộ nhằm xác định giao dịch có phục vụ nhu cầu kinh doanh hay không.
CertiK nhấn mạnh tổ chức cần kiểm tra xem các cơ chế này có thực sự độc lập. Nếu nhiều khóa do cùng một nhóm hoặc một nhóm quản trị viên kiểm soát, việc phân tán trên danh nghĩa vẫn có thể che giấu quyền lực tập trung. Tương tự, nếu thông tin trên màn hình khác với nội dung hệ thống ký nhận được, quy trình phê duyệt khó ngăn một khoản chuyển tiền trái phép.
Phân tích kỹ thuật của CertiK về sự cố Gnosis Pay phát hiện lỗi trong mô-đun xác thực quyền, khiến giao dịch chưa được cấp phép vẫn vượt qua bước kiểm tra. Vụ việc cho thấy phạm vi rà soát không nên chỉ giới hạn ở khóa riêng và thuật toán chữ ký, mà cần bao gồm xác thực danh tính, kiểm tra giao dịch, thay đổi quyền hạn và quy trình khôi phục.
Gate cho biết phần lớn tài sản của sàn được lưu trong ví lạnh đa chữ ký, đặt ngoại tuyến và trên mạng tách biệt. Ví nóng kết hợp đa chữ ký với MPC và có giới hạn số dư; phần tiền vượt ngưỡng được chuyển sang ví lạnh. Với khách hàng tổ chức, Gate Vault sử dụng MPC và cơ chế ký 2-trên-3. Ba phần khóa lần lượt do thiết bị người dùng, Gate và một bên thứ ba độc lập nắm giữ; cần hai trong ba bên phối hợp mới có thể hoàn tất giao dịch. Mỗi lệnh rút qua Gate Vault còn có thời gian chờ 48 giờ, trong đó người dùng có thể đóng băng giao dịch nếu phát hiện dấu hiệu đáng ngờ hoặc thao tác nhầm.
Kiểm soát giao dịch xuyên suốt và phân quyền tài khoản
CertiK khuyến nghị tổ chức xây dựng chuỗi kiểm soát liên tục cho mỗi giao dịch. Khi khởi tạo, cần xác minh mục đích kinh doanh, đối tác giao dịch, địa chỉ nhận và hạn mức. Khi phê duyệt, phải bảo đảm nội dung thực tế khớp với nội dung cuối cùng được gửi đi ký. Ở khâu ký và lưu ký, cần bảo vệ khóa, thiết bị và quyền vận hành. Sau khi giao dịch được thực hiện, tổ chức nên theo dõi giao dịch bất thường và đối chiếu dữ liệu on-chain với sổ sách nội bộ. Mỗi bước cần có người chịu trách nhiệm và hồ sơ đủ để kiểm tra chéo.
Một số rủi ro dễ bị bỏ qua không trực tiếp chuyển tài sản nhưng có thể thay đổi quyền kiểm soát, chẳng hạn sửa danh sách địa chỉ rút tiền được phép, tăng hạn mức giao dịch, thay người ký hoặc cập nhật phần mềm ví. Tổ chức cũng cần kiểm tra định kỳ phương án khôi phục, để vẫn có thể khôi phục quyền kiểm soát tài sản theo yêu cầu nhiều người phê duyệt khi nhân sự chủ chốt nghỉ việc, thiết bị hỏng hoặc nhà cung cấp dịch vụ không hoạt động. Nếu không, đường khôi phục có thể trở thành lối tắt né tránh các quyền hạn thường ngày.
Gate cho biết tài khoản trên nền tảng có thể phân quyền thông qua tài khoản chính và tài khoản phụ, với các quyền riêng như xem, giao dịch và phê duyệt. Tài khoản phụ lưu ký dành cho nhà quản lý tài sản cho phép nhóm được ủy thác thực hiện chiến lược đã thống nhất nhưng không có quyền rút tiền. Theo mô hình này, nhà đầu tư không thể tự tạo khóa API để tự động hóa thao tác, đồng thời không thể xem vị thế, lệnh chờ và lịch sử giao dịch của nhóm trong thời gian ủy thác.
Gate cũng cho biết khóa API có thể được thiết lập riêng quyền đọc dữ liệu, giao dịch và rút tiền. Do hoạt động giao dịch của tổ chức thường được thực hiện bằng chương trình, việc tách biệt các quyền này là một phần quan trọng trong quản lý tài khoản.
Bằng chứng dự trữ và các tiêu chí giám sát
CertiK cho biết khi đánh giá một nền tảng, cơ quan quản lý thường quan tâm đến việc lưu ký tài sản khách hàng, đối soát tài khoản, quản lý quyền truy cập, phòng chống rửa tiền và ứng phó sự cố. Với hệ thống tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương, việc đánh giá còn cần xem xét tính toàn vẹn của phát hành và sổ cái, tính liên tục của thanh toán cũng như khả năng khôi phục chính xác sau sự cố.
CertiK cho biết công ty đã ký biên bản ghi nhớ với Ngân hàng Quốc gia Cộng hòa Kyrgyzstan. Hai bên dự kiến trao đổi về đánh giá an ninh của đồng som kỹ thuật số, xác minh hình thức, an ninh mạng và khả năng chống chịu trong vận hành, cùng các vấn đề về quản lý tài sản số, chống rửa tiền và lưu ký.
Đội ngũ an ninh Gate lưu ý việc đánh giá nền tảng cũng cần xác định tài sản khách hàng có được tách biệt với vốn tự có của nền tảng hay không, và liệu có thể xác định quyền sở hữu tài sản khi xảy ra sự cố. Gate cho biết bằng chứng dự trữ của sàn kết hợp cây Merkle và bằng chứng không tiết lộ thông tin, giúp người dùng xác minh tài sản của mình có được tính vào dự trữ mà vẫn bảo vệ thông tin cá nhân.
Số liệu mới nhất Gate công bố cho thấy tổng dự trữ đạt 8,688 tỷ USD, với tỷ lệ dự trữ tổng thể 118,49%. Dự trữ Bitcoin là 25.727 BTC, tương ứng tỷ lệ 121,60%; dự trữ Ethereum là 449.042 ETH, với tỷ lệ 123,78%. Tỷ lệ trên 100% có nghĩa lượng tài sản dự trữ được công bố vượt số dư khách hàng tương ứng.
Khi lựa chọn sàn giao dịch, CertiK khuyến nghị các tổ chức xác minh phạm vi kiểm toán an ninh gồm những dịch vụ, hệ thống và phiên bản phần mềm nào; các lỗ hổng được phát hiện đã được khắc phục hay chưa; và những ai có thể chuyển tài sản hoặc thay đổi quyền hạn quan trọng. Nếu sử dụng dịch vụ lưu ký, cần làm rõ quyền kiểm soát khóa, quy trình đối soát tài sản, sao lưu và khôi phục, cũng như mức độ phụ thuộc vào bên thứ ba. CertiK cho biết công cụ Skynet tổng hợp các tín hiệu on-chain và off-chain để cập nhật điểm an ninh; tài liệu hiện có đề cập điểm số dựa trên sáu khía cạnh nhưng không liệt kê đầy đủ từng khía cạnh.