Số dư tiền mặt của Bộ Tài chính Mỹ dự kiến đạt khoảng 950 tỷ USD vào cuối tháng 9 và có thể tăng lên khoảng 1.050 tỷ USD vào cuối tháng 10. Tại một cuộc họp của Ngân hàng Dự trữ Liên bang New York ngày 22/9, các quan chức và thành viên thị trường đã thảo luận khả năng đưa một phần tiền nhàn rỗi này vào thị trường repo qua đêm. Tuy nhiên, chưa có thông tin về quy mô, thời điểm bắt đầu hay phương án vận hành cụ thể. Với Bitcoin, đây hiện chưa phải là một dòng tiền thanh khoản được bơm trực tiếp; tác động đối với thị trường còn phụ thuộc vào việc điều kiện tài trợ ngắn hạn có thực sự thay đổi hay không.
Kho bạc Mỹ mới dừng ở bước thảo luận repo
Tiền mặt phục vụ hoạt động của Bộ Tài chính Mỹ được giữ trong tài khoản chung của Bộ Tài chính tại Fed, thường được gọi là TGA. Theo phân tích trình lên Ủy ban Tư vấn Vay mượn của Bộ Tài chính hồi tháng 5, nếu Bộ Tài chính cho vay một phần tiền mặt theo hình thức repo qua đêm, với trái phiếu chính phủ Mỹ làm tài sản thế chấp, tiền sẽ được chuyển ra khỏi TGA và số dư dự trữ của các ngân hàng tại Fed có thể tăng lên.
Trong mô hình này, Bộ Tài chính có thể nhận lãi repo, nhưng lượng dự trữ ngân hàng tăng thêm cũng khiến chi phí lãi mà Fed phải trả tăng lên. Vì vậy, lợi ích kinh tế ròng đối với chính phủ sẽ phụ thuộc vào chênh lệch giữa lãi suất repo Bộ Tài chính nhận được và lãi suất Fed trả cho dự trữ, sau khi tính cả chi phí triển khai và quản lý. Đây là phương án Bộ Tài chính cho vay tiền mặt, không đồng nghĩa với việc Fed mua trái phiếu.
Tại cuộc họp của Fed New York, quan chức Bộ Tài chính và các thành viên thị trường đã trao đổi về phương án này, nhưng chưa công bố một chương trình cho vay repo chính thức. Kế hoạch quản lý tiền mặt trước đó của Bộ Tài chính cũng không phân bổ riêng 950 tỷ USD hay 1.050 tỷ USD cho hoạt động đầu tư repo. Trước hết, các con số này phản ánh nhu cầu chi tiêu của chính phủ và kế hoạch duy trì số dư tài khoản.
Phân tích tháng 5 đánh giá lợi ích tài chính hạn chế
Nghiên cứu của Ủy ban Tư vấn Vay mượn thuộc Bộ Tài chính hồi tháng 5 tỏ ra thận trọng về lợi ích kinh tế của phương án này. Một thành viên tham gia trình bày ước tính rằng trong bối cảnh lượng dự trữ ngân hàng đã ở mức dồi dào, việc đưa tiền mặt dư thừa vào thị trường repo có thể chỉ tạo ra lợi ích kinh tế tiềm năng từ 0 đến 2 điểm cơ bản, tính trên phạm vi hợp nhất của chính phủ.
Ủy ban nhận định lợi ích có thể khá hạn chế, trong khi việc xây dựng và vận hành chương trình vẫn đòi hỏi giải quyết các vấn đề về thiết kế, quản trị rủi ro và tác động lên thị trường. Vì vậy, cơ quan này đề nghị tiếp tục nghiên cứu. Khoảng ước tính trên dựa vào một môi trường lãi suất và dự trữ cụ thể; đây không phải mức lợi suất mà Bộ Tài chính có thể cố định, cũng không thể dùng để suy ra quy mô tiền mặt sẽ được đưa vào thị trường repo.
Kế hoạch tiền mặt của Bộ Tài chính công bố trong tháng 8 dự báo số dư TGA đạt 950 tỷ USD vào cuối tháng 9 và khoảng 1.050 tỷ USD vào cuối tháng 10, với biên độ sai số cộng hoặc trừ 50 tỷ USD. Số dư tài khoản lớn không có nghĩa toàn bộ số tiền tương đương sẽ được đưa vào repo qua đêm. Hoạt động thực tế còn phụ thuộc vào nhu cầu tiền mặt, quyết định cho vay của Bộ Tài chính và các quy định cuối cùng.
Thị trường tiền tệ chưa chịu áp lực tài trợ rõ rệt
Roberto Perli, người phụ trách quản lý danh mục tại Tài khoản Thị trường Mở của Fed, cho biết trong phát biểu tại cuộc họp rằng lãi suất thị trường tiền tệ qua đêm gần đây bình quân thấp hơn đôi chút so với lãi suất trả cho dự trữ. Điều này cho thấy dự trữ ngân hàng vẫn nằm ở phần cao của vùng “dồi dào” theo cách Fed mô tả.
Perli cũng cho biết trong vài tuần trước khi Fed quyết định mua tín phiếu Kho bạc vào tháng 8, thị trường đã hấp thụ khoảng 400 tỷ USD lượng phát hành ròng trái phiếu Kho bạc Mỹ. Dù vậy, lãi suất repo chỉ chịu áp lực tăng rất hạn chế. Nói cách khác, nguồn cung lớn gần đây của các công cụ nợ chính phủ ngắn hạn chưa cho thấy dấu hiệu rõ rệt về tình trạng căng thẳng tài trợ trên thị trường repo.
Những quan sát này không thể dự báo chính xác kết quả nếu Bộ Tài chính bắt đầu cho vay tiền mặt, nhưng cho thấy thị trường hiện không ở trạng thái khẩn cấp chờ một khoản tiền quy mô lớn để giảm áp lực tài trợ. Nếu chương trình được triển khai, tác động thực tế sẽ phụ thuộc vào số tiền cho vay, thời điểm giải ngân, diễn biến lãi suất repo và thay đổi trong số dư dự trữ ngân hàng.
Bitcoin cần tín hiệu từ dòng tiền thực tế
Nếu Bộ Tài chính thực sự triển khai hoạt động cho vay repo và quy mô đủ lớn để làm giảm chi phí tài trợ ngắn hạn, điều kiện tài trợ đối với các tài sản rủi ro có thể thay đổi. Tuy nhiên, từ một giao dịch tiềm năng như vậy đến Bitcoin vẫn còn nhiều khâu truyền dẫn: dự trữ ngân hàng tăng không tự động kéo chi phí vốn giảm, cũng không đồng nghĩa sẽ xuất hiện lực mua Bitcoin mới trên thị trường.
Tại thời điểm ghi nhận dữ liệu liên quan, Bitcoin được giao dịch ở mức 84.431,27 USD, giảm 2,26% trong 24 giờ, tăng 11,12% trong 30 ngày và tăng 7,18% trong 7 ngày. Các biến động giá này không thể tự chứng minh rằng cuộc thảo luận về quản lý tiền mặt của Bộ Tài chính đã tác động đến thị trường tiền mã hóa. Các tài liệu hiện có của Bộ Tài chính và Fed cũng chưa đưa ra ước tính cụ thể về ảnh hưởng của phương án này đối với giá hoặc nhu cầu Bitcoin.
Các điểm cần theo dõi tiếp theo là liệu Bộ Tài chính có ra quyết định chính thức hay không, quy mô hoạt động được công bố ở mức nào, và lãi suất repo cùng số dư dự trữ có xuất hiện thay đổi rõ rệt sau khi tiền được đưa ra thị trường hay không. Trước khi những thông tin này xuất hiện, số dư tiền mặt gần 1.000 tỷ USD của Bộ Tài chính không thể được xem trực tiếp là nguồn vốn kích thích Bitcoin.