Vào ngày 1 tháng 2 theo giờ địa phương, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã đáp chuyến bay đến thành phố Panama, thủ đô của Panama, chính thức bắt đầu chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức. Panama là chặng dừng chân đầu tiên trong chuyến thăm này, sau đó Rubio sẽ đến thăm Guatemala, El Salvador, Costa Rica và Dominica, nhằm tăng cường quan hệ ngoại giao của Mỹ với các quốc gia vùng Mỹ Latin.
Vấn đề kênh đào Panama trở thành tâm điểm
Một trong những lý do khiến chuyến thăm này được chú ý là lập trường của chính quyền Trump về quyền kiểm soát kênh đào Panama. Tổng thống Mỹ Trump đã nhiều lần công khai tuyên bố mong muốn nắm lại quyền kiểm soát kênh đào Panama, thậm chí không loại trừ việc sử dụng biện pháp quân sự. Chuyến thăm Panama của Rubio lần này được coi là bước quan trọng để phía Mỹ gửi thêm tín hiệu về vấn đề này.
Trong cuộc phỏng vấn trước chuyến đi, Rubio cho biết ngoài các vấn đề nhập cư, ông cũng sẽ thảo luận với chính phủ Panama về quyền kiểm soát kênh đào Panama. Tuy nhiên, phía Panama có thái độ rất cương quyết, Tổng thống José Raúl Mulino đã khẳng định rõ ràng, vấn đề chủ quyền của kênh đào Panama không thể đàm phán. Ông nhấn mạnh trong tuyên bố công khai: “Kênh đào này thuộc về Panama, chúng tôi sẽ không mở bất kỳ cuộc đàm phán nào về vấn đề này.”
Người dân Panama phản đối lập trường của Mỹ
Trước khi Rubio đến thăm, biểu tình phản đối Mỹ đã nổ ra ở Panama, người dân cầm biểu ngữ phản đối tuyên bố của chính quyền Trump rằng sẽ “giành lại” kênh đào Panama. Những người biểu tình cho rằng thái độ của Mỹ xâm phạm chủ quyền của Panama và yêu cầu chính phủ đứng vững lập trường, từ chối áp lực từ phía Mỹ về vấn đề này.
Chính phủ Panama cũng có lập trường rất rõ ràng. Tổng thống Mulino cho biết, hy vọng rằng cuộc thảo luận giữa Mỹ và Panama lần này sẽ tập trung vào quản lý nhập cư, an toàn biên giới và chống buôn bán ma túy, những vấn đề cả hai bên cùng quan tâm, thay vì những vấn đề tranh chấp về chủ quyền. Ông kêu gọi Mỹ tôn trọng lập trường của Panama, tránh làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.
Lịch trình hội đàm Mỹ - Panama và hướng đi tương lai
Theo lịch trình công bố, Rubio sẽ có cuộc hội đàm chính thức với Tổng thống Mulino vào 10 giờ sáng ngày 2, và sau đó tham quan kênh đào Panama. Chuyến thăm này sẽ đưa ra tín hiệu quan trọng về hướng đi tương lai của quan hệ Mỹ - Panama, đặc biệt trong bối cảnh chính quyền Trump thúc đẩy chính sách đối ngoại cứng rắn hơn, khả năng hợp tác của đôi bên về các lĩnh vực nhập cư, thương mại và an ninh vẫn còn nhiều thách thức.
Các nhà phân tích cho rằng, mặc dù Mỹ và Panama có không gian hợp tác trong các vấn đề nhập cư và an ninh, nhưng vấn đề kênh đào Panama có thể trở thành rào cản lớn trong quan hệ Mỹ - Panama. Khi các quốc gia Mỹ Latin ngày càng thận trọng với chính sách đối ngoại của Mỹ, việc tìm ra sự cân bằng giữa chủ quyền và hợp tác đang thử thách trí tuệ ngoại giao của cả hai bên.
