Cổ phiếu Intel giảm 45% trong tháng 10, mức giảm theo tháng lớn nhất kể từ khi FactSet bắt đầu ghi nhận dữ liệu. Sau khi công ty đưa ra dự báo doanh thu quý hiện tại thấp hơn kỳ vọng của giới phân tích, cổ phiếu mất 29% trong một phiên — diễn biến tệ nhất kể từ thập niên 1970 — rồi giảm thêm khoảng 8% trong phiên thứ Hai. Đà suy yếu của thị trường PC làm tăng sức ép lên kết quả kinh doanh, đồng thời khiến nhà đầu tư chú ý hơn đến khả năng Intel biến mảng gia công chip thành nguồn doanh thu từ khách hàng bên ngoài.
Trong năm năm qua, Intel đã chi tổng cộng 108 tỷ USD để đuổi kịp TSMC. Tuy nhiên, các tiến trình tiên tiến nhất của hãng hiện vẫn chưa thu hút được khách hàng bên ngoài có tên tuổi; phần lớn sản lượng tại các nhà máy phục vụ sản phẩm của chính Intel. Cổ phiếu từng tăng mạnh sau khi chính phủ Mỹ nắm 10% cổ phần Intel vào tháng 8/2025 và Nvidia tiếp đó đầu tư 5 tỷ USD. Giá tăng khoảng sáu lần trong 10 tháng, đạt đỉnh vào tháng 6 năm nay. Nhưng triển vọng kinh doanh mới nhất đã làm suy yếu kỳ vọng lạc quan về hoạt động liên quan đến AI và kế hoạch gia công chip.
PC yếu và chi phí linh kiện gây sức ép lên doanh thu
Intel dự báo doanh thu quý hiện tại thấp hơn 1-2 tỷ USD so với mức các nhà phân tích kỳ vọng. Giá bộ nhớ và các linh kiện khác tăng đang gây áp lực lên thị trường PC. Mảng PC chiếm khoảng một nửa doanh thu Intel, trong khi người tiêu dùng trì hoãn đổi máy khiến nhu cầu thêm phần suy yếu. Hôm thứ Sáu, cổ phiếu giảm 29%, đóng cửa ở mức 59,97 USD. Trong phiên thứ Hai, giá giao dịch quanh 60,13 USD, thấp hơn 8,8% so với phiên trước.
Ở chiều ngược lại, mảng trung tâm dữ liệu tăng trưởng mạnh. Doanh thu mảng này trong quý III tăng 78% so với cùng kỳ, lên 7,3 tỷ USD. Tổng giám đốc điều hành Lip-Bu Tan cho biết ông dự báo thị trường bộ xử lý máy chủ toàn cầu có thể tăng quy mô tối đa gấp năm lần trong năm năm tới, đạt khoảng 200 tỷ USD. Dù vậy, Intel cho biết năng lực sản xuất chưa đủ đáp ứng nhu cầu, đồng thời nêu tình trạng hạn chế nguồn cung wafer, đế bán dẫn và bộ nhớ. Những yếu tố này cũng đang ảnh hưởng đến doanh số PC.
Intel chuyển một phần công suất sang tiến trình Intel 3
Để giảm tình trạng thiếu công suất, Intel dự kiến chuyển một phần năng lực tại nhà máy ở Oregon từ tiến trình tiên tiến 18A sang tiến trình Intel 3 trưởng thành hơn. Mục tiêu là tăng nguồn cung wafer cho các sản phẩm trung tâm dữ liệu. Tiến trình 18A là một trong những nền tảng Intel kỳ vọng dùng để thu hút khách hàng gia công bên ngoài, nên việc điều chỉnh nguồn lực đặt ra câu hỏi liệu hãng có thể đáp ứng đồng thời nhu cầu sản phẩm nội bộ và đơn hàng của khách hàng hay không.
David Yoffie, giáo sư Trường Kinh doanh Harvard từng phục vụ gần 30 năm trong hội đồng quản trị Intel, cho rằng khách hàng tiềm năng có thể lo hãng không có đủ công suất dư ngoài nhu cầu nội bộ, từ đó nghi ngại khả năng cung ứng ổn định. Ông cũng nhận định nếu Intel vẫn chưa tìm được khách hàng gia công quy mô lớn trong vòng một năm, áp lực tài chính từ mảng này có thể trở nên rõ hơn. Hôm thứ Năm, Tan cho biết Intel sẽ công bố “một vài khách hàng” trong hai quý tới.
Các chip 18A dùng cho sản phẩm của Intel đã bước vào sản xuất hàng loạt tại Arizona, trong khi một nhà máy khác đang được xây dựng. Tại Ohio, nhà máy mới gần đây đã lắp đặt giàn kết cấu đầu tiên, nhưng tiến độ dự án hiện chậm gần năm năm so với kế hoạch ban đầu. Cựu CEO Pat Gelsinger từng thúc đẩy mạnh đầu tư vào mảng gia công. Tan hiện theo đuổi cách tiếp cận thận trọng hơn, ưu tiên mở rộng đầu tư khi nhu cầu khách hàng đã rõ ràng.
Khách hàng cân nhắc cả công suất lẫn quan hệ cạnh tranh
Intel vừa thiết kế chip, vừa sở hữu năng lực sản xuất tiên tiến và đóng gói bán dẫn. Jordan Klein, nhà phân tích tại Mizuho Securities, cho rằng tự sản xuất giúp Intel kiểm soát nguồn cung, nhưng thiếu công suất cũng có thể khiến hãng bỏ lỡ doanh thu. Mặt khác, các công ty chip như Broadcom và Qualcomm có thể không muốn giao sản phẩm cho một nhà sản xuất đang cạnh tranh với họ trên thị trường.
Yoffie cho rằng tách riêng mảng gia công có thể là một cách xử lý xung đột lợi ích. Klein nhận định AMD có thể là công ty chip lớn duy nhất rõ ràng không muốn sản xuất tại Intel, do hai bên cạnh tranh trực tiếp trong thị trường CPU và có những quan ngại về cạnh tranh, bảo mật và quyền riêng tư. AMD dự kiến công bố kết quả kinh doanh quý III sau khi thị trường đóng cửa vào thứ Ba.
CPU của Intel cũng được chú ý trở lại khi cấu trúc ứng dụng AI thay đổi. GPU của Nvidia và AMD giữ vai trò quan trọng trong các tác vụ tính toán quy mô lớn như huấn luyện mô hình và suy luận cho chatbot. CPU Intel có thể chạy các máy ảo cần thiết cho ứng dụng tác tử, chẳng hạn Muse của Meta. Việc Intel có chuyển được nhu cầu bộ xử lý máy chủ tăng lên thành đơn hàng ổn định hay không vẫn phụ thuộc vào khả năng cung ứng và lựa chọn của khách hàng.
Yoffie cũng lưu ý công suất của TSMC tại Mỹ có thể chỉ chiếm 20%-25% tổng công suất toàn cầu của hãng và cần nhiều năm để xây dựng. Với Intel, tiến triển trong việc tìm khách hàng bên ngoài, cách phân bổ công suất 18A và tiến độ xây dựng nhà máy sẽ là những phép thử thực tế đối với kế hoạch gia công chip.