Stellar đã kích hoạt Protocol 28 trên mạng chính vào ngày 17/9/2026, bổ sung cơ chế nâng cấp hàng loạt cho hợp đồng thông minh Soroban, công cụ di chuyển dữ liệu và một số điều chỉnh ở tầng đồng thuận. Bản nâng cấp diễn ra khi hoạt động stablecoin, tài chính phi tập trung và token hóa tài sản trong thế giới thực trên mạng lưới tiếp tục mở rộng. Một ngày trước đó, Stellar đã hoàn tất cuộc bỏ phiếu mạng chính theo kế hoạch.
Trong cùng thời gian, mạng Stellar ghi nhận kỷ lục mới về khả năng xử lý liên tục. Dữ liệu blockchain từ Chainspect cho thấy mạng đạt trung bình hơn 211 giao dịch mỗi giây trong 100 block liên tiếp, mức thông lượng duy trì cao nhất được ghi nhận trên Stellar. Tuy nhiên, Stellar đang từng bước kích hoạt tính năng tải song song các tập giao dịch, nên không thể quy toàn bộ cột mốc 211 TPS cho Protocol 28. Trọng tâm của bản nâng cấp là xây dựng hạ tầng để mạng có thể xử lý tải cao hơn trong tương lai.
CAP-85 hỗ trợ nâng cấp nguyên tử cho hợp đồng Soroban
CAP-85 trong Protocol 28 hướng tới các giao thức vận hành nhiều phiên bản của cùng một hợp đồng thông minh. Nhà phát triển có thể để các hợp đồng này tham chiếu tới mã thực thi do một thực thể bên ngoài quản lý. Khi tham chiếu dùng chung được thay đổi, toàn bộ hợp đồng sử dụng tham chiếu đó có thể chuyển sang mã mới trong một thao tác nguyên tử.
Cơ chế này có thể rút ngắn thời gian tồn tại song song của mã cũ và mã mới trong các ứng dụng cần vá lỗ hổng bảo mật hoặc di chuyển phần mềm. Với phương thức truyền thống, các phiên bản hợp đồng khác nhau của cùng một ứng dụng có thể chạy mã cập nhật và mã cũ trong một khoảng thời gian. Kiến trúc mới cho phép đội ngũ phát triển tập trung hơn vào quá trình chuyển đổi.
Dù vậy, CAP-85 không được bật bắt buộc. Các ứng dụng Soroban hiện hữu phải tự lựa chọn áp dụng kiến trúc này. Việc nâng cấp có giúp giảm công việc vận hành hay không còn phụ thuộc vào tốc độ triển khai và khả năng xử lý tương thích của từng đội ngũ.
CAP-86 xử lý thay đổi trong cấu trúc dữ liệu hợp đồng
CAP-86 giải quyết một vấn đề khác thường xuất hiện khi ứng dụng đã vận hành trong thời gian dài: cấu trúc dữ liệu lưu trên blockchain cần được điều chỉnh. Tính năng sparse map mới có thể chứa các trường bị thiếu hoặc trường được bổ sung, cho phép nhà phát triển di chuyển dữ liệu theo từng giai đoạn thay vì buộc mọi bản ghi phải phù hợp với cấu trúc mới ngay lập tức.
Điều này đặc biệt phù hợp với các ứng dụng on-chain hoạt động lâu dài và có khối lượng dữ liệu lớn. Khi số lượng trường trong hợp đồng tăng lên hoặc logic kinh doanh thay đổi, việc di chuyển thường liên quan đến lượng lớn bản ghi lịch sử. CAP-86 cho phép xử lý những thay đổi này từng bước, nhưng kế hoạch cụ thể vẫn do từng dự án quyết định; các ứng dụng hiện tại cũng không tự động hoàn tất quá trình nâng cấp.
CAP-83 điều chỉnh một phần quy trình đồng thuận
Protocol 28 cũng đưa vào các thay đổi ở tầng đồng thuận thông qua CAP-83. Theo thiết kế, validator có thể tiếp tục một số bước trong quy trình đồng thuận ngay cả khi toàn bộ tập giao dịch chưa được truyền đến. Đối với các tập giao dịch đến muộn hoặc không hợp lệ, mạng lưới bổ sung cơ chế loại bỏ tương ứng.
Stellar hiện vẫn đang từng bước triển khai tính năng tải song song các tập giao dịch. Vì vậy, không thể đồng nhất năng lực đồng thuận do CAP-83 mang lại với cột mốc 211 TPS. Khi các tính năng liên quan được triển khai rộng hơn, cách validator xử lý tải cao, tập giao dịch chậm trễ và dữ liệu không hợp lệ sẽ là những yếu tố cần theo dõi để đánh giá hiệu quả vận hành của mạng.
Nguồn cung stablecoin tiến gần 884 triệu USD
Bên cạnh nâng cấp kỹ thuật, hoạt động tài chính on-chain trên Stellar cũng đang mở rộng. Dữ liệu DeFiLlama cho thấy nguồn cung stablecoin trên mạng đã tăng lên gần 884 triệu USD trong năm qua, đưa Stellar vào nhóm blockchain có quy mô tài sản neo theo USD đáng kể.
Tổng giá trị bị khóa trong các giao thức tài chính phi tập trung của mạng cũng có xu hướng tăng, đạt khoảng 319 triệu USD vào tháng 8/2026 trước khi giảm xuống khoảng 294 triệu USD. Biến động của nguồn cung stablecoin và TVL DeFi cho thấy dòng vốn sử dụng trên mạng vẫn thay đổi. Việc Protocol 28 có cải thiện hiệu quả bảo trì ứng dụng hay không sẽ cần được đánh giá thêm qua mức độ tiếp nhận của người dùng và các dự án.
Hoạt động token hóa tài sản trong thế giới thực trên Stellar có quy mô lớn hơn. Token Terminal ước tính giá trị vốn hóa RWA trên mạng vào khoảng 3,3 tỷ USD, tăng khoảng 149,4 triệu USD trong 30 ngày qua. Theo chỉ số này, Stellar đứng thứ ba trong nhóm blockchain có quy mô RWA lớn nhất.
Với các ứng dụng quản lý lượng tài sản token hóa lớn, việc sửa mã, nâng cấp hợp đồng và điều chỉnh cấu trúc dữ liệu thường đòi hỏi nhiều khâu phối hợp vận hành hơn. Khả năng CAP-85 và CAP-86 giảm chi phí phối hợp sẽ được kiểm chứng trong các hoạt động phát hành và quản lý tài sản thực tế trên blockchain.
XLM tăng rồi lùi về khoảng 0,18 USD
Trước và sau thời điểm Protocol 28 được kích hoạt, XLM tăng khoảng 4% trong 24 giờ, có lúc chạm 0,1863 USD, rồi lùi về khoảng 0,18 USD tại thời điểm bài viết được thực hiện. Diễn biến giá xảy ra gần thời điểm giao thức đi vào hoạt động, nhưng chưa có bằng chứng cho thấy bản nâng cấp là nguyên nhân trực tiếp của đợt tăng.
Phạm vi ảnh hưởng thực tế của Protocol 28 sẽ phụ thuộc vào mức độ áp dụng của nhà phát triển và validator. Các dự án Soroban phải chủ động kích hoạt những tính năng quản lý hợp đồng mới, trong khi Stellar sẽ từng bước triển khai các cải tiến về đồng thuận và xử lý tập giao dịch để hỗ trợ lưu lượng cao hơn. Thời điểm các đơn vị phát hành tài sản lớn và ứng dụng on-chain áp dụng những tính năng này sẽ phản ánh rõ hơn tác động của Protocol 28 đối với hoạt động tài chính trên mạng, thay vì chỉ riêng việc giao thức đã được đưa vào vận hành.