Trong bối cảnh Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất trong tháng 12 một cách mạnh mẽ, gây tổn thất nghiêm trọng cho tài sản toàn cầu, thị trường chứng khoán Mỹ sắp đối mặt với "Ngày Tam Phù Thủy" thứ tư của năm 2024. Theo thống kê, vào ngày thứ Sáu tuần này (20/12), khoảng 6,6 nghìn tỷ đến 7,7 nghìn tỷ USD các quyền chọn cổ phiếu, ETF và chỉ số sẽ đáo hạn, có thể tạo ra con số kỷ lục trong lịch sử "Ngày Tam Phù Thủy".
"Ngày Tam Phù Thủy" là ngày mỗi quý một lần các quyền chọn cổ phiếu, ETF và chỉ số đến hạn đồng thời, thường diễn ra vào ngày thứ sáu thứ ba của tháng Ba, Sáu, Chín và Mười Hai hàng năm. Ngày này thị trường thường biến động mạnh do điều chỉnh vị thế. "Ngày Tam Phù Thủy" lần này được chú ý đặc biệt, nhất là trong bối cảnh Fed đưa ra tín hiệu mạnh mẽ và tâm lý né tránh rủi ro của thị trường gia tăng.
Cú sốc từ việc Fed giảm lãi suất
Trong cuộc họp chính sách tháng 12, Fed đã cắt giảm lãi suất 25 điểm cơ bản như dự kiến, nhưng các nhà lập chính sách đã hạ dự kiến số lần giảm lãi suất năm 2025 từ 4 lần xuống còn 2 lần, đồng thời tuyên bố sẽ giảm tốc độ hạ lãi suất. Chủ tịch Fed Jerome Powell chỉ rõ rằng Mỹ đang tiến dần tới giai đoạn mới của chu kỳ nới lỏng, ám chỉ rằng chính sách tiền tệ trong tương lai sẽ cẩn trọng hơn.
Chính sách này đã gây ra cú sốc rõ rệt cho thị trường. Vào ngày giảm lãi suất, chỉ số Dow Jones giảm hơn một nghìn điểm, phá kỷ lục chuỗi giảm dài nhất từ năm 1974, chỉ số S&P 500 giảm gần 3%, mức giảm lớn nhất trong ngày giảm lãi suất kể từ năm 2001. Ngoài ra, chỉ số VIX tăng vọt lên 24,09, với ngày hôm trước chạm mức cao 28, đánh dấu mức tăng lớn nhất trong một ngày kể từ năm 2018. Chỉ số Cboe VIX thể hiện kỳ vọng của nhà đầu tư về sự biến động của chỉ số S&P 500 trong 30 ngày tới, sự gia tăng của chỉ số này thường đi kèm với sự gia tăng rủi ro thị trường.
Dữ liệu PCE có thể là biến số then chốt
Rủi ro biến động vào ngày thứ Sáu tuần này không chỉ đến từ việc đáo hạn quyền chọn của "Ngày Tam Phù Thủy", mà còn vì trong ngày đó sẽ công bố chỉ số PCE - chỉ số lạm phát mà Fed quan tâm nhất. Nếu dữ liệu PCE tăng nhiệt vượt dự kiến, kỳ vọng về giảm lãi suất trong tương lai có thể giảm thêm, làm tổn thương đến hiệu suất của chứng khoán Mỹ, gia tăng biến động.
Rủi ro và yếu tố xoa dịu tồn tại song song
Mặc dù "Ngày Tam Phù Thủy" lần này có quy mô lớn chưa từng có, nhưng một số nhà phân tích cho rằng có thể có sự giảm nhiệt về mặt "kịch tính". Các chuyên gia về công cụ phái sinh nêu rằng với sự phổ biến của giao dịch quyền chọn ngắn hạn, nhà đầu tư có thể linh hoạt hơn trong việc phòng ngừa rủi ro, từ đó giảm tác động của một "Ngày Tam Phù Thủy" đơn lẻ lên thị trường. Ngoài ra, do chỉ số S&P 500 có kết quả gần đây mạnh mẽ, phần lớn các hợp đồng quyền chọn bán chưa đáo hạn đã nằm ngoài giá, ảnh hưởng tới thị trường hạn chế.
Dù vậy, thị trường vẫn cần cảnh giác với rủi ro biến động có thể xảy ra. Các nhà phân tích khuyên nhà đầu tư cần theo dõi sát sao lượng quyền chọn đáo hạn vào ngày thứ Sáu, hiệu suất của dữ liệu PCE và sự thay đổi trong tâm lý thị trường, đặc biệt trong bối cảnh Fed đang dần thắt chặt chính sách, môi trường vĩ mô phức tạp và thay đổi không ngừng, việc quản lý rủi ro thị trường đặc biệt quan trọng.
Nhìn về tương lai
Với áp lực từ cả "Ngày Tam Phù Thủy" và dữ liệu PCE, thị trường chứng khoán Mỹ có thể đối mặt với biến động lớn trong ngắn hạn. Tuy nhiên, trong dài hạn, hiệu suất của thị trường vẫn sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như chỉ số kinh tế vĩ mô, kỳ vọng chính sách và dòng vốn toàn cầu. Nhà đầu tư cần cảnh giác và điều chỉnh chiến lược đầu tư theo động thái thị trường để đối mặt với những bất định tiềm ẩn.
