Bộ trưởng Thương mại Hoa Kỳ Gina Raimondo bắt đầu thăm Trung Quốc từ Chủ nhật, nhằm mục đích thắt chặt mối quan hệ kinh tế giữa hai siêu cường toàn cầu.
Trung Quốc và Hoa Kỳ từng là các đối tác thương mại lớn nhất của nhau, nhưng hiện tại, Hoa Kỳ có quan hệ thương mại chặt chẽ hơn với các nước láng giềng như Canada và Mexico, trong khi Trung Quốc lại thực hiện nhiều giao dịch thương mại với Đông Nam Á.
Các nhà phân tích cho rằng, đây là xu hướng mới về khu vực hóa thương mại ở bán cầu Đông và Tây, lần lượt do hai siêu cường này dẫn dắt, có thể tạo ra rủi ro cho tăng trưởng toàn cầu.
Neil Thomas, nhà nghiên cứu chính trị Trung Quốc tại Viện Nghiên cứu Chính sách Châu Á, cho biết, sự thay đổi trong mô hình thương mại cho thấy, cả Trung Quốc và Hoa Kỳ bắt đầu chuyển hướng áp dụng các hạn chế kinh tế của mình thành thương mại. Điều này có thể khiến cho việc khu vực hóa của thương mại quốc tế trở nên rõ rệt hơn, gây ra lạm phát và hạn chế tăng trưởng cho các quốc gia khác bị ảnh hưởng.
Sau khi Tổng thống Trump áp thuế, Tổng thống đương nhiệm Joe Biden và một số đồng minh của Mỹ tuyên bố hạn chế xuất khẩu sang Trung Quốc các bán dẫn tiên tiến và thiết bị sản xuất của chúng vì lý do an ninh. Trong khi đó, Trung Quốc đã hạn chế xuất khẩu hai loại kim loại dùng để sản xuất bán dẫn.
Các quan chức Mỹ nói rằng, Raimondo sẽ truyền đạt một thông điệp rằng Hoa Kỳ không tìm kiếm việc tách rời khỏi Trung Quốc, nhưng sẽ bảo vệ an ninh quốc gia của mình. Các quan chức Trung Quốc cho biết, họ mong đợi thảo luận về các thách thức trong thương mại song phương.
Cùng lúc, các yếu tố khác cũng đang ảnh hưởng đến thương mại Trung - Mỹ. Lãi suất cao hơn của Mỹ đã làm giảm nhu cầu, bao gồm cả sản phẩm từ Trung Quốc, nền kinh tế Trung Quốc đang gặp khó khăn do tiêu dùng nội địa yếu, vấn đề bất động sản, nợ cao và dư thừa sản xuất.
Dữ liệu của Cục Điều tra Dân số Mỹ cho thấy, thương mại song phương trong nửa đầu năm đã giảm 19.6% so với cùng kỳ năm ngoái, còn khoảng 67.6 tỷ đô la, trong khi năm ngoái thương mại đạt đến mức cao kỷ lục là 690 tỷ đô la.
Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada là một trong những yếu tố thúc đẩy việc khu vực hóa, đã được ký kết vào năm 2020, trong khi đó, Trung Quốc đã gia nhập Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực, ký kết với 10 nước Đông Nam Á, Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc và New Zealand.
Trung Quốc cũng đã đăng ký tham gia một trong những hiệp định thương mại tự do lớn nhất thế giới - Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP). Hiệp định này là kế thừa của Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), mà chính phủ Trump quyết định rút khỏi vào năm 2017. Tuy nhiên, để Trung Quốc có thể gia nhập nhóm thương mại Thái Bình Dương này, họ cần sự chấp thuận của tất cả các thành viên, bao gồm cả các đồng minh của Mỹ.
Giáo sư William Hurst của Đại học Cambridge cho biết, Mỹ có thể sẽ gây áp lực lớn lên Canada và Mexico, không đồng ý với việc Trung Quốc tham gia. Hai quốc gia này coi trọng hơn thương mại trong khuôn khổ Bắc Mỹ với Mỹ hơn là thương mại với Trung Quốc.
